Jedną z największych atrakcji były ślizgawki, które co roku organizowano na wyznaczonych fragmentach ogrodu. Naturalny lód, starannie przygotowywany i utrzymywany, przyciągał zarówno dzieci, jak i dorosłych. Jazda na łyżwach była nie tylko formą aktywności fizycznej, lecz także ważnym elementem życia towarzyskiego. Na lodzie spotykali się urzędnicy, uczniowie, rzemieślnicy i przedstawiciele warszawskiej inteligencji. Ślizgawki stawały się miejscem rozmów, flirtów i obserwowania miejskich mód, od krojów zimowych płaszczy po najnowsze fasony łyżew.

Zimą Ogród Saski pełnił również funkcję spacerową, choć przechadzki miały zupełnie inny charakter niż w cieplejszych miesiącach. Ośnieżone alejki, zamarznięte fontanny i rzeźby przykryte białymi czapami tworzyły scenerię sprzyjającą refleksji i wyciszeniu. Jednocześnie park był regularnie odśnieżany, aby umożliwić bezpieczne poruszanie się mieszkańcom. Popularne były niedzielne spacery całych rodzin, często połączone z wizytą przy lodowisku lub krótkim odpoczynkiem na ławkach ustawionych w miejscach osłoniętych od wiatru.

Istotnym, choć mniej oczywistym elementem zimowego funkcjonowania Ogrodu Saskiego była infrastruktura ogrodnicza. Tuż przy Instytucie Wód Mineralnych wybudowano cieplarnię, przeznaczoną do przechowywania w okresie zimowym egzotycznych roślin zdobiących ogród w cieplejszych porach roku. Dzięki niej możliwe było zabezpieczenie delikatnych gatunków przed mrozem oraz utrzymanie bogatego zaplecza roślinnego, które wiosną ponownie wracało na parkowe rabaty. Cieplarnia stanowiła dowód nowoczesnego podejścia do zarządzania przestrzenią zieloną i świadczyła o randze Ogrodu Saskiego jako reprezentacyjnego założenia miejskiego.

Szczególną rolę w zimowym krajobrazie parku odgrywała rzeźba „Zima”, wykuta przez Jana Plersza w latach 40. XVIII wieku. Dzieło to, należące do zespołu alegorii pór roku, nabierało w chłodnych miesiącach wyjątkowego znaczenia. Przedstawiająca postać uosabiającą zimę rzeźba zdawała się harmonizować z otoczeniem, mrozem, śniegiem i skróconym dniem. Dla spacerowiczów była nie tylko elementem dekoracyjnym, lecz także symbolicznym komentarzem do pory roku, przypominającym o cykliczności natury i przemijaniu czasu.

Nie brakowało również atrakcji dla najmłodszych. Dzieci korzystały z sanek, które sunęły po ubitych śnieżnych trasach i łagodnych wzniesieniach. Zimowe zabawy, bitwy na śnieżki i wspólne zjazdy tworzyły atmosferę beztroski, tak cennej w chłodniejszych miesiącach roku. Ogród Saski stawał się miejscem, gdzie miejska zima była bardziej przyjazna i oswojona.

Ważnym elementem zimowego funkcjonowania parku byli sprzedawcy gorących napojów i drobnych przekąsek. Herbata, kawa czy grzane napoje pozwalały ogrzać się po dłuższym pobycie na mrozie. Choć oferta była skromniejsza niż współcześnie, jej obecność sprawiała, że Ogród Saski stawał się przestrzenią dłuższego pobytu, a nie tylko krótkiego przejścia.

Zimowy Ogród Saski miał także wymiar społeczny i symboliczny. Pozostawał przestrzenią wspólną, dostępną dla wszystkich mieszkańców miasta, niezależnie od ich statusu materialnego. W czasach, gdy wiele form rozrywki miało charakter elitarny, park oferował otwartą i demokratyczną przestrzeń rekreacji. Zima nie odbierała mu tej roli, przeciwnie, podkreślała jego znaczenie jako miejsca integracji i wspólnego spędzania czasu.

Dziś archiwalne opisy i fotografie pozwalają dostrzec, że zimowy Ogród Saski był czymś więcej niż tylko parkiem przykrytym śniegiem. Był sceną codziennego życia Warszawy, miejscem aktywności, odpoczynku i spotkań, gdzie ślizgawki, spacery, cieplarnia chroniąca egzotyczne rośliny oraz obecność takich dzieł jak rzeźba „Zima” Jana Plersza współtworzyły niepowtarzalny obraz miejskiej zimy.

Przez ponad rok krajobraz Alei Ujazdowskich, jednej z najbardziej reprezentatywnych ulic Warszawy, zanieczyszczał widok osobliwego namiotu, wzniesionego na europaletach. Jego ściany były obszyte i oklejone licznymi plakatami, zawierającymi antyukraiński, antysemickie, a nawet prorosyjskie hasła, związane głównie z nadal trwającą inwazją Rosji na Ukrainę. Ów „antywojenne miasteczko”, jak określali go sami twórcy, wzniesione zostało 17 sierpnia 2024, naprzeciwko ambasady Stanów Zjednoczonych.

Nie jest to lokalizacja przypadkowa, ponieważ w narracji organizatorów to właśnie USA ma pchać Polskę w wojnę z „bratnią Rosją” i Władimirem Putinem. Aktywiści, niekiedy pomieszkujący w namiocie, rozdawali ulotki, wygłaszali przemowy i zaczepiali przechodniów. Na przygotowanych przez nich listach wrogów Polski znaleźli się m. in. były prezydent RP Andrzej Duda, Adam Bodnar, czy legendarny już George Soros.

Twórcami miasteczka są działacze stowarzyszenia Ruch Suwerenności Narodu Polskiego, którego liderem jest Andrzej Zakrzewski. Niedoszły kandydat na prezydenta RP, agitator Macieja Maciaka oraz działacz znany w środowisku narodowców. Swoją działalność polityczną prowadzi o ponad 20 lat. Znany był m. in. z organizacji spontanicznej ochrony ambasadora Rosji Siergieja Andriejewicza, w trakcie rosyjskich obchodów rocznicy zakończenia II wojny światowej na Cmentarzu-Mauzoleum Żołnierzy Radzieckich. Popiera on także postulaty wyjścia Polski z Unii Europejskiej (polexitu) oraz NATO i współpracy z Rosją.

Zakrzewski propaguje także m. in. teorie spiskowe „żydokomuny” i „żydohitleryzmu”, które rzekomo miałyby niszczyć zarówno Polskę, jak i Rosję. Jest także zwolennikiem herezji soboru Watykańskiego II z 1965 roku, podczas którego Kościół Katolicki miał przestać istnieć, a wszyscy kolejni papieże w tym Jan Paweł II są heretykami.

Przez ponad rok władze były bezsilne

Przez ponad rok służby oraz władze miasta były bezsilne wobec jednego człowieka, który znalazł lukę w prawie. Zakrzewski swój manifest zarejestrował jako jednoosobowe zgromadzenie, które trwało nieprzerwanie od 8 sierpnia 2024 roku. Namiot powstał jakiś czas później. Już rok temu, po interwencji ursynowskiego radnego, Zarząd Dróg Miejskich zapowiedział przyjrzeniu się sprawie nielegalnego zajęcia pasa drogowego, czym de facto było rozstawienie namiotu. Niestety rok minął bez większych zmian.

Jak podaje Gazeta Wyborcza, przełom nastąpił dopiero po kontroli straży pożarnej, której funkcjonariusze znaleźli butle z gazem, magazynowane przez Zakrzewskiego w namiocie, który wykorzystywał je m. in. do zasilania podróżnej kuchenki gazowej.

- Funkcjonariusze straży pożarnej podczas kontroli stwierdzili, że obiekt zagraża życiu i zdrowiu osób wewnątrz i dookoła. To pozwoliło na wydane decyzji w trybie nakazowym dotyczącej usunięcia namiotu wraz z zapleczem i ekspozycją — przekazał portalowi Jakub Dybalski, rzecznik prasowy ZDM-u.

Nielegalna, prorosyjska instalacja została ostatecznie rozebrana w miniony piątek, 20 listopada, w asyście policji, straży miejskiej i pożarnej. Organizator akcji, Andrzej Zakrzewski miał stawiać opór. Ostatecznie zespół ratownictwa medycznego przewiózł mężczyznę do Kliniki Psychiatrycznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, przy ul. Nowowiejskiej.

Zarząd Dróg Miejskich przygotował propozycje zmian w organizacji ruchu i parkowania dla kolejnej części Mokotowa. Zmiany są związane z możliwym wprowadzeniem Strefy Płatnego Parkowania Niestrzeżonego (SPPN) dla tego obszaru. Poznaj projekty i powiedz, co o nich myślisz!

Strefa płatnego parkowania niestrzeżonego (SPPN), obowiązująca już w sporej części Warszawy, może niedługo objąć kolejny obszar Mokotowa oraz „wejść” do Włoch. W pierwszym przypadku chodzi o rejon, które granice wyznaczają następujące drogi:

• od północy ul. Woronicza;
• od wschodu ul. Modzelewskiego, Wołoska i Obrzeżna;
• od południa ul. Bokserska;
• od zachodu linia kolejowa nr 8.

Tym samym SPPN miałby objąć także fragment znanego wielu warszawiakom „Mordoru” przy ul. Domaniewskiej. 

Nie są to oczywiście pierwsze tego typu konsultacje. W poprzednich latach prowadzono m. in. rozmowy z mieszkańcami na temat wprowadzenia SPPN w części Dolnego i Górnego Mokotowa.

Nie tylko Mokotów

Jednocześnie ZDM rozpoczął konsultacje dot. pierwszej SPPN we Włochach. Nowa strefa miałaby obowiązywać na obszarze ograniczonym:

• od północy i wschodu linią kolejową nr 8 oraz granicą z obecną SPPN na Mokotowie;
• od południa ul. Komitetu Obrony Robotników i Krakowiaków;
• od zachodu linią kolejową WKD.

Konsultacje odnośnie Włoch, jak i Mokotowa potrwają do 31 grudnia bieżącego roku. Chociaż decyzja o wprowadzeniu SPPN zostanie podjęta przez warszawskich radnych, sami mieszkańcy mogą mieć wpływ na ostateczną treść dokumentu, przedstawionego później na sesji rady miasta.

- Po ich zakończeniu przeanalizujemy zgłoszone uwagi i przygotujemy poprawione projekty zmian w organizacji ruchu. Najpóźniej do końca lutego 2026 roku opublikujemy raport z konsultacji wraz z odniesieniem do uwag. Mniej więcej do połowy 2026 potrwają prace nad ostatecznymi projektami. Jeśli wszystko pójdzie planowo, w drugim lub trzecim kwartale uchwała o rozszerzeniu strefy trafi pod głosowanie rady — przekazują urzędnicy ZDM-u.

W przypadku przyjęcia uchwały, wprowadzenie SPPN na Służewcu będzie możliwe w czwartym kwartale 2026 roku.

W konsultacjach można wziąć udział m. in. za pośrednictwem strony internetowej ZDM-u.  Można także wziąć udział w spotkaniach na żywo lub online.

Pierwsze tego typu spotkanie odbędzie online się w następną środę, 3 grudnia w godz. 17 - 19:30 i będzie ono dotyczyło obu propozycji SPPN. W spotkaniu można uczestniczyć na dwa sposoby, poprzez serwis YouTube, gdzie można oglądać spotkanie i dyskutować na czacie oraz przez aplikację ZOOM, dzięki której można w rozmowie uczestniczyć. Jednak, aby skorzystać z tej drugiej opcji, należy zgłosić się uprzednio po link, na mail konsultacje@zdm.waw.pl. 

Kolejne dwa spotkania na żywo zostaną zorganizowane w Domu Kultury Kadr, przy ul. Rzymowskiego 32 na Mokotowie:

• 9 grudnia w godz. 17 - 19 prowadzona będzie rozmowa dla 3. obszaru;
• 10 grudnia w godz. 17 - 19 dla 4. obszaru.

„Funkcjonariusze natychmiast udali się w ten rejon. Zgłaszający czekał na strażników, dzięki czemu łatwiej było dotrzeć do miejsca, gdzie przebywała rodzina. Przy ognisku siedziała kobieta i chłopiec. Matka była nieufna. Nie chciała powiedzieć, jak się nazywa. Twierdziła nawet, że nie ma żadnego drugiego dziecka” — informują służby.

Dopiero kiedy okoliczni biegacze wskazali mundurowym chowającego się w zaroślach chłopca, kobieta przyznała, że jest to jej syn. W sumie rodzina liczyła trzy osoby.

Służby ustaliły, że wszyscy są uchodźcami ze wschodu. Po długich poszukiwaniach miejsca, w którym rodzina mogłaby się schronić, pomocy zdecydowało się udzielić Centrum Kultury Prawosławnej przy ul. Cyryla i Metodego, które zajmuje się opieką nad bezdomnymi. Przedstawiciel Centrum zadeklarował mundurowym, że znajdzie jeszcze jedno miejsce dla potrzebującej matki i dzieci. 

Ognisko, które miało zapewnić rodzinie ciepło w listopadowy dzień, zostało dogaszone przez straż pożarną.

Służby apelują, aby każdy, kto widzi osobę w kryzysie bezdomności, której życie lub zdrowie może być zagrożone, zadzwonił pod numer 986.

Do Warszawy w końcu zawitała pełnoprawna zima. Wczorajsze opady śniegu, wespół z silnym wiatrem, bardzo szybko zamieniły nasze ulice i chodniki w białe pustkowia. Niedzielny wieczór dawał nadzieję, na to, że mamy do czynienia jedynie z przelotnymi opadami. Niestety zimowa aura pozostanie z nami praktycznie przez cały tydzień.

Poniedziałkowe popołudnie będzie stało jeszcze pod znakiem opadów śniegu, który nie odpuści do końca dnia. Pocieszeniem może być fakt, że wiatr będzie dosyć słaby. To z kolei nie wpłynie pozytywnie na jakość wdychanego przez nas powietrza. Nie powinno to być jednak problemem tak długo, jak zdecydujemy się zostać wewnątrz naszych domów i mieszkań, zwłaszcza, że temperatura nie przekroczy nawet 0 stopni Celsjusza. W nocy, m. in. za sprawą mocniejszego wiatru, temperatura spadnie do ok. -1 st. C. We wtorek sytuacja pogodowa będzie niestety dużo gorsza, zwłaszcza dla kierowców.

- We wtorek możemy spodziewać się intensywnych opadów deszczu ze śniegiem. Gołoledź odczuwalna będzie przede wszystkim w godzinach porannych. W ciągu dnia temperatura powinna wynieść ok. 1 st. C. Słabych opadów śniegu i deszczu należy spodziewać się także w nocy — informuje Grażyna Dąbrowska, synoptyk IMGW.

Środa będzie nieco zimniejsza, lecz również tego dnia spodziewać się należy opadów szybko marznącego deszczu, powodującego gołoledź. Taka sytuacja potrwa przez niemal cały tydzień. Pogoda ulegnie zmianie dopiero w okolicach piątku i soboty. Co prawda wskaźnik temperatury nadal pokaże liczbę poniżej zera, acz ustać powinny wszelakie opady atmosferyczne. 

Dobrą wiadomością może być to, że przez cały ten okres kierowcy nie powinni spodziewać się żadnych mgieł, utrudniających widoczność. 

Warszawa nie dała się zasypać

Jak przekazuje warszawski Zarząd Oczyszczania Miasta, obecnie po stołecznych ulicach, mostach i wiaduktach jeżdżą aż 42 posypywarki. Akcja rozpoczęła się o godz. 13 i dotyczy aż 240 km dróg.

„ZOM przez całą dobę sprawdza stan nawierzchni jezdni i chodników. Monitoruje dane meteorologiczne i prognozy pogody. Jeśli będzie taka potrzeba, zleci kolejne akcje” — zapewniają urzędnicy.

Korzenia Fabryki Garbarskiej Temler i Szwede, mieszczącej się przy ul. Okopowej 78, sięgają aż drugiej połowy XIX wieku. Do czasów wybuchu XX wojny światowej, była jednym z największych tego typu zakładów, posiadając także renomę międzynarodową. Dzisiaj, po latach perturbacji okresu PRL-u, cały obiekt stoi opuszczony. Obecnie kompleks znany jest mieszkańcom z popękanych ścian, wybitych szyb i licznych graffiti. Niestety nawet posadzony w pobliżu szpaler drzew nie jest w stanie zakryć całości szpetnego kompleksu.

Dodajmy, że fabryka znajduje się niedaleko Ronda Radosława, w pobliżu Powązek, Arkadii i CH Klif. To świetnie skomunikowany fragment miasta. 

Sprawą dawnej fabryki zainteresowali się mieszkańcy Woli oraz część miejskich radnych. Jeszcze w 2024 roku w odpowiedzi na interpelację władze miasta odpowiedziały jednoznacznie — chcemy sprzedać ten teren. Wiceprezydent Warszawy Tomasz Mencina informował wtedy, że rozpisany zostanie przetarg, a potencjalny nabywca kupi zarówno działkę, jak i stojący na niej gmach zabytkowej fabryki. Tydzień temu, 20 listopada podczas sesji rady miasta, radni udzielili zgody na zbycie nieruchomości.

Zamiast fabryki będzie kolejna galeria lub blok mieszkalny?

Na początek należy przytoczyć kilka faktów. W miejskich dokumentach działka, na której terenie wznosi się fabryka, posiada nr ewidencyjny 9/2 w ramach obrębu 6-02-01. Łącznie jest to aż 16,04 tys mkw. Ten ogromny teren jest także położony w obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dokładniej chodzi o rejon Dworca Gdańskiego. To oznacza, że miejsce to przeznaczone jest domyślnie na wszelkiego rodzaju usługi (sklepy, galerie, etc.), z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej. W dokumentach widnieje to jako symbol 8.4 U(MW).

Sprawa wydaje się więc prosta — w miejscu opuszczonej fabryki powstanie kolejny, zbyt drogi blok mieszkalny, z „apartamentami” o wielkości 30 mkw. Pomijając złośliwości, los fabryki nie jest do końca przesądzony. Dlaczego? Ponieważ w 2010 roku gmach decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Barbary Jezierskiej, został wpisany do rejestru zabytków.

„Zaznaczam również, że do rejestru zabytków [...] wpisano budynek główny wraz z otoczeniem. Teren ochrony zabytku obejmuje teren dwóch działek: 9/1 (6,6 tys. mkw) i 9/2 (16,04 tys, mkw) ” - informuje Mencina. To oznacza, że ktokolwiek nabędzie działkę — sieć handlowa czy deweloper — powinien każdą decyzję względem budynku fabryki konsultować z wojewódzkim konserwatorem. W innym przypadku na nowego właściciela spadnie szereg dotkliwych kar. Łącznie obie działki mają aż 22,6 tys. mkw.

Fabryka na sprzedaż. Za aż 300 mln zł 

Jednak kiedy miasto zamierza sprzedać działkę? Pierwotnie zakładano, że będzie to czwarty kwartał bieżącego roku, niewykluczone więc, że urzędnicy zmieszczą się w pierwotnym terminie. Zakłada się, że będzie to przetarg ustny nieograniczony. Zgodnie z przegłosowanym dokumentem wartość rynkowa działki to aż 301,9 mln zł. 

W projekcie uchwały zapisano, że sprzedaż ma uratować dawną fabrykę, która od 2007 roku jest pustostanem. Przyszły właściciel może zbudować tam nowe budynki, z których najwyższy będzie miał 68 metrów wysokości. Na podstawie analizy Biura Polityki Lokalowej ustalono, że w tym miejscu może powstać aż 53,5 tys. metrów kwadratowych mieszkań, bądź biur. 

Na bemowskim odcinku drugiej linii metra, obejmującym stacje Karolin, Chrzanów i Lazurowa, roboty posuwają się równolegle w wielu kluczowych obszarach. Już w pierwszych dniach listopada na stacjach rozpoczęto układanie okładzin akustycznych oraz posadzek w wentylatorniach. Zamontowane wentylatory czekają na podłączenie do rozwijanego systemu wentylacji, który instalowany jest w głównych pomieszczeniach technicznych.

W podstacjach energetycznych większa część urządzeń stoi już na swoich miejscach, a przez tunele sukcesywnie prowadzone są kable zasilające i sterujące. Stacje mają gotowe perony, a do Chrzanowa dostarczono ruchome schody – na razie zasłonięte niebieską folią zabezpieczającą. W pomieszczeniach dyżurnego ruchu oraz biur stacyjnych trwają roboty murarskie, tynkarskie i malarskie.

Jak powstaje torowisko metra

Intensywne prace toczą się również w tunelu łączącym stacje Karolin i Chrzanów, gdzie trwa betonowanie nawierzchni torowej. Proces budowy torowiska w metrze jest wieloetapowy i precyzyjny. Po wydrążeniu tunelu o przekroju koła najpierw powstają płaskie powierzchnie bankietu dolnego i bocznego. Ten drugi pełnić będzie funkcję korytarza technologicznego.

Bankiet dolny poddawany jest czyszczeniu, po czym przykrywany matą wibroizolacyjną. Na takim podłożu układane jest zbrojenie płyty torowej – tzw. podtorza, które mieści m.in. kanał odpływowy. Na zbrojeniu montowane są betonowe bloczki wyposażone w uchwyty na szyny. Po umocowaniu torów wykonawcy regulują ich położenie z dokładnością do jednego milimetra. Dopiero wtedy całość zalewana jest betonem, a finalnie torowisko zostaje wyszlifowane.

Ostatni fragment drugiej linii metra

Realizowany odcinek jest finałowym elementem drugiej linii metra w Warszawie. Powstaną trzy stacje: C3 Lazurowa przy ul. Górczewskiej, C2 Chrzanów przy ul. Rayskiego i Szeligowskiej oraz C1 Karolin. Za Karolinem znajdą się podziemne tory prowadzące do Stacji Techniczno-Postojowej Mory, która pozwoli na pełną obsługę taboru kursującego po całej linii. Zakończenie prac planowane jest na 2026 rok.

Inwestycja realizowana jest w ramach projektu „Budowa II linii metra wraz z infrastrukturą towarzyszącą – etap IV”, współfinansowanego z Funduszu Spójności. Całkowity koszt budowy wraz z zakupem taboru to ponad 3 mld zł, z czego dofinansowanie unijne wynosi ponad miliard złotych.

Od jakiegoś czasu w ramach Budżetu Obywatelskiego, warszawski ZDM prowadzi prace remontowe na ul. Starzyńskiego, na Pradze-Północ. Pierwotny plan zakładał wylanie nowej nawierzchni drogi dla rowerów — o co zabiegali sami mieszkańcy. Jednak drogowcy zdecydowali się zmienić nieco koncepcję pierwotnej przebudowy i uwzględnili w swoich planach także korzyści dla pieszych oraz kierowców. „Uznaliśmy jednak, że warto go rozszerzyć” - czytamy w komunikacie ZDM-u.

Przypomnijmy, że prace swoim zasięgiem obejmą ul. Starzyńskiego na odcinku między rondem a skrzyżowaniem z ul. Namysłowską.

Zmiany dla kierowców i pieszych — niekoniecznie na gorsze

Wspomniana droga dla rowerów oczywiście wciąż zostanie wyremontowana. Zamiast kostki rowerzyści będą jeździć po nowym asfalcie.

„Trasa ta przebiega za pobliskim przystankiem autobusowym. To znacznie wykrzywia jej tor, przez co korzystanie z niej jest niewygodne. Również i łącznik z pobliskim przejazdem rowerowym przez ul. Starzyńskiego poprowadzony jest po ostrym łuku. Dlatego droga zostanie nieco wyprostowana, a łącznik poszerzony i tym samym złagodzony” - wyjaśniają urzędnicy.

Wyznaczenie nowego przebiegu drogi dla rowerów jest możliwe dzięki zmianom na jezdni, niestety z perspektywy kierowców na ich niekorzyść. Ulica zostanie zwężona do jednego pasa.

„Drugi pas i tak kończy się zaraz za przystankiem – a zatokę autobusową i cały przystanek przesuniemy bliżej wiaduktu w ciągu ul. Starzyńskiego” - dodają drogowcy w komunikacie.

Zmiana ta ma skrócić także pobliskie przejście przy rondzie Starzyńskiego, poprawiając jego bezpieczeństwo. Z kolei pasażerowie zyskają wyremontowany – a w zasadzie całkowicie nowy – zespół przystankowy. Kierowcy natomiast kilkanaście miejsc postojowych wzdłuż ulicy.

Po przesunięciu wszystkiego bliżej wiaduktu po południowej stronie drogi dla rowerów powstanie luka. Wypełniona zostanie nowym chodnikiem, który zostanie podłączony do istniejącego trotuaru wzdłuż ul. Starzyńskiego. Na dalszym odcinku – takim samym jak droga rowerowa – chodnik zostanie wyremontowany.

W Warszawie, m.in. na Bemowie, Białołęce i w Wilanowie, w najbliższy weekend odbędzie się seria rodzinnych wydarzeń edukacyjnych oraz artystycznych. Na Bemowie dzieci od 5 do 10 lat wezmą udział w warsztatach „Stwórz swój własny lampion” w Spotykalni – Bibliotece Sąsiedzkiej. Organizatorzy podkreślają, że liczba miejsc jest ograniczona, a udział możliwy po wcześniejszych zapisach.

Na Białołęce spektakle i warsztaty „Przygody małego zoo” połączą elementy teatru i ekologii. Dzieci poznają zwierzęta, a przy okazji – poprzez sztukę i zajęcia plastyczne – nauczą się podstaw dbania o środowisko.

W Wilanowie zaplanowano kolejną odsłonę cyklu Wilanowskiego Instytutu Muzycznego. W programie znajdują się wykłady, laboratorium muzyczne i sesja posterowa. Wstęp jest wolny, wymagane są zapisy online lub w placówkach CK Wilanów.

Muzyka klasyczna i współczesna w kilku dzielnicach

We Włochach pianistka Lena Ledoff zaprezentuje program „Chopin+”, nowoczesną reinterpretację twórczości kompozytora. Bilety dostępne są online oraz w biurze Okęckiej Sali Widowiskowej.

Z kolei Ursus zaprasza na koncert „HARP COVER”, podczas którego Michał Zator pokaże mniej znane możliwości harfy. Wstęp na wydarzenie pozostaje bezpłatny.

Na Bielanach odbędzie się rodzinne spotkanie „Rozśpiewane Smyki w świecie Muzyki”, połączone z premierowym wykonaniem piosenki o jelonku. Wstęp wolny, liczba miejsc – ograniczona. Tego samego dnia w Bielańskim Ośrodku Kultury, w ramach Festiwalu Muzyki Kameralnej, zagra Mauris Ensemble w składzie flet, altówka i harfa. Organizatorzy informują, że obowiązuje limit miejsc.

Sport, rekreacja i rywalizacja

OSiR Wawer obchodzi 15-lecie działalności i przygotował m.in. malowanie buziek, loterię fantową, tatuaże brokatowe i przejażdżki karuzelą. W niedzielę, 23 listopada, odbędzie się maraton fitness oraz bezpłatne wejścia na siłownię. Wśród zajęć zaplanowano m.in. Zdrowy kręgosłup, Jogę i Salsation. Wymagana jest wcześniejsza rezerwacja.

Na Ursynowie 23 listopada w ZOS Hawajska rozegrane zostaną Amatorskie Mistrzostwa w Badmintonie. Udział jest bezpłatny, każdy uczestnik może wystartować w maksymalnie dwóch kategoriach.

W sobotę, 22 listopada, w hali przy ul. Dereniowej odbędą się Siatkarskie Gran Derby Stolicy: Metro Family Warszawa kontra MOS Wola Tramwaje Warszawskie. Wstęp wolny.

Na Ochocie zaplanowano III Otwarte Mistrzostwa Juniorów w Darcie w Centrum Bilardowym Złota Bila. Na Pradze-Północ w Szkole Podstawowej nr 127 23 listopada odbędzie się Praski Turniej Szachowy z trzema kategoriami: A – open FIDE, B – bez limitu wiekowego, C – do lat 12. Zapisy trwają do wyczerpania miejsc.

Teatr, kultura i działania integracyjne

Ursynów kontynuuje XXIII Ogólnopolski Przegląd Teatrów Niesfornych „Galimatias Ursynowski”, którego finałem będzie spektakl „Historia Jakuba”. Wstęp pozostaje wolny.

W Wawrze odbędzie się piąta edycja „Sceny bez barier”, prezentująca twórczość osób z niepełnosprawnościami. Uczestnicy będą mogli wziąć udział w warsztatach stolarskich, obejrzeć wystawy, prezentacje artystyczne oraz uczestniczyć w finałowej potańcówce. Wstęp wolny.

Szkolenia i edukacja

Centrum Łowicka na Mokotowie zaprasza na szkolenie „Gotowi na wszystko”, poświęcone tworzeniu plecaka awaryjnego i zasadom miejskiego survivalu. Uczestnicy poznają zasady przygotowania do sytuacji kryzysowych oraz kompletowania zestawu na pierwsze 72 godziny.

Łącznie wszelkie plany obejmą ok. 537 ha terenu, pominiętego do tej pory przez miejskich planistów. Jak zapewniają władze Warszawy, ów nowe mpzp zabezpieczą mieszkaniowy charakter okolic oraz usługi potrzebne mieszkańcom. Nie zapomniano również o zachowaniu terenów zielonych.

Plan dla rejonu ul. Patkowskiego (Mokotów i Ursynów)

Plan obejmuje ponad 65 ha – głównie na południowym Mokotowie. Teren jest już w dużej mierze zabudowany i dobrze zorganizowany. Znajdują się tu osiedla mieszkaniowe, Instytut Psychiatrii i Neurologii, parafia oraz zabudowa jednorodzinna. Okolica sąsiaduje m. in. ze Stegnami, Służewem nad Dolinką, Miasteczkiem Wilanów i terenami rekreacyjnymi. W pobliżu znajdują się także liczne obiekty zabytkowe, w tym kościół św. Katarzyny czy pałac Królikarnia.

W planie teren przy skrzyżowaniu al. Wilanowskiej i Doliny Służewieckiej przeznaczono na zieleń i wody powierzchniowe. Dokument zachowuje mieszkaniowy charakter obszaru, wyznacza miejsca na usługi, nowe tereny zieleni i drzewa przyuliczne. Ma też poprawić zagospodarowanie przestrzeni wzdłuż Potoku Służewieckiego oraz zwiększyć małą retencję (możliwość zatrzymywania wody) na tym terenie.

Plan dla Jelonek Południowych (Bemowo)

Plan obejmuje ok. 146,5 ha między ulicami: Człuchowską, Powstańców Śląskich, Połczyńską i Lazurową. To w dużej części teren zabudowany blokami z lat 70. i 80. oraz domami jednorodzinnymi z obszaru dawnych miast-ogrodów: Jelonek i Nowego Chrzanowa. Ta tym obszarze znajdują się szkoły, przedszkola, przychodnia, dom pomocy społecznej, kościoły i sklepy.

Plan chroni historyczny układ urbanistyczny miast-ogrodów i zachowuje funkcję mieszkaniową. Wyznacza także tereny usług publicznych, m. in. oświaty, zdrowia, kultury i pomocy społecznej.

Plan Golędzinów – część I (Praga-Północ)

Plan obejmuje ok. 153 ha między: Trasą Mostu Krasińskiego, wałem Wisły, ul. Starzyńskiego i granicą z Targówkiem. Przeważają tu różne rodzaje usług: szkoły wyższe, instytuty badawcze, firmy, administracja publiczna oraz zakłady przemysłowe (w tym fabryka Develey, która deklaruje, że w przyszłości chciałaby zmienić swoją lokalizację).

Nie mniej przyjmowany plan miejscowy musi być zgodny z obowiązującym nadal Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy, a to oznacza, że zmiana przeznaczenia nieruchomości będzie możliwa w przyszłości, po przyjęciu planu ogólnego.

Wzdłuż Wisły znajdują się ogródki działkowe i zieleń, a przy ul. Jagiellońskiej – liczne obiekty usługowe. Ważnym punktem jest XIX-wieczny Fort Jasińskiego, otoczony zabudową mieszkaniową.

Plan utrzymuje usługowy charakter obszaru, dopuszcza zabudowę mieszkaniową tam, gdzie już istnieje ta funkcja i wyznacza teren pod rozbudowę publicznej szkoły. Chroni też zabytkowy Fort i przewiduje rozwój usług kultury, nauki, sportu i rekreacji.

Plan rejonu Borkowa – część I (Wawer)

Plan obejmuje ok. 173 ha w zachodnim Wawrze i dzieli się na dwa obszary:

• A – między ulicami: Trakt Lubelski, Cylichowską, Skalnicową, Gawronią i Borowiecką,
• B – między Kanałem Zagóździańskim a ulicami: Cylichowską, Mrówczą i Juhasów.

Tereny w obszarze B są już w większości zabudowane domami jednorodzinnymi. Podobna zabudowa powstaje w części A.
 

Plan ma wspierać rozwój jednorodzinnej zabudowy mieszkaniowej. Dopuszcza niewielką zabudowę wielorodzinną przy ul. Skalnicowej, przewiduje rozbudowę układu drogowego oraz rozwój usług – także publicznych. Chroni też zieleń i lokalne cieki wodne.

Warto dodać, że do 19 stycznia 2026 roku trwać będą konsultacje społeczne dotyczące projektu Planu Ogólnego Warszawy, Strategii #Warszawa2024+ oraz czterech wyżej przytoczonych planów miejscowych — dla jednego z nich zbierane są już wnioski.

W konsultacjach można wziąć udział m. in. za pośrednictwem dedykowanej strony internetowej. Znajduje się tam pełna lista dokumentów wraz z instrukcją ich wypełnienia. 

Na wczorajszej sesji rady miasta, przegłosowano zmiany odnośnie najmu lokali komunalnych. Zgodnie z przyjętą uchwałą pierwszeństwo będą miały osoby wykonujące „ważne dla miasta zawody”. Są wśród nich m. in. pracownicy instytucji pomocy społecznej oraz ratownicy medyczni. Istnieją jednak dwa wymogi:

• konieczny jest co najmniej dwuletni staż pracy;
• należy pracować w instytucji tworzącej, lub której udziałowcem jest miasto.

- Wspieramy osoby potrzebujące, ale także zawody kluczowe dla naszej wspólnoty samorządowej. Dodaliśmy nowe grupy zawodowe – na poprzedniej sesji byli to pracownicy kultury i nauczyciele – a dziś dodatkowo wprowadzamy ratowników medycznych i pracowników instytucji pomocy społecznej – tłumaczy Aldona Machnowska - Góra, zastępczyni prezydenta Warszawy.

Decyzja rady o przyznaniu pierwszeństwa kolejnym dwóm grupom zawodowym, ma na celu pomóc w zapełnieniu ich braków kadrowych, które coraz częściej dotykają także Warszawę. 

Miasto zapewnia, że nie zapomniało o polityce mieszkaniowej

Władze miasta jednocześnie zapewniają, że polityka mieszkaniowa, w tym zapewnienie lokali komunalnych, pozostaje jednym z najważniejszych zadań.

Obecnie w całej Warszawie jest ponad 80 tys. mieszkań komunalnych. Od lat miasto realizuje program, którego celem jest zwiększanie tej liczby. Chodzi nie tylko o budowę nowych budynków — co jest najbardziej spektakularne — ale też remont całych kamienic, do tej pory wyłączonych z użytkowania. 

- Dzielnice na bieżąco kwalifikują kolejne rodziny i zawierają umowy najmu lokali, dlatego szacujemy, że w tym roku podobna grupa rodzin będzie mogła cieszyć się kolejnymi mieszkaniami – przewiduje wiceprezydentka Aldona Machnowska-Góra.

Obecnie w Warszawie na pomoc mieszkaniową oczekuje ponad 2 tys. osób. Tylko w ubiegłym roku udzielono jej 3 tys. rodzin.

Według planu, w 2026 roku wydatki wyniosą 31,768 mld zł. To wzrost o ponad cztery procent. Po stronie dochodów zapisano 28,539 mld zł, co oznacza deficyt wynoszący nieco ponad trzy miliardy złotych. Biorąc pod uwagę sytuację finansową miasta, nie jest to wynik w żaden sposób obciążający.

Na co wydane zostaną pieniądze? 

Najwięcej, bo aż 10 mld zł zostanie wydane na oświatę. W tym roku rządowa subwencja pokryje niecałe 2/3 zapotrzebowania. Resztę miasto dołoży z własnych środków. W tym przypadku stołeczny ratusz planuje aż pół miliarda rezerwy. Co ciekawe, wydatki rosną mimo, że spada liczba uczniów z 395 tys. do 384 tys. Kolejnym sporym wydatkiem jest „transport i łączność” – 6 mld zł, z czego na utrzymanie obecnej sieci przewozowej aż 4,8 mld zł. Na funkcjonowanie administracji publicznej wydanych zostanie 2,5 mld zł.

Blado wypadają miejskie inwestycje, które będą realizowane w przyszłym roku. Większość to projekty wieloletnie, które są kontynuowane. Najwięcej – 761,9 mln zł – przeznaczonych zostanie na dokończenie budowy II linii metra. Prawdopodobnie w pierwszym kwartale uruchomione zostaną trzy ostatnie stacje M2.

Poza tym najważniejsze wydatki inwestycyjne to: 

• dofinansowanie Tramwajów Warszawskich – 100 mln zł
• kontynuacja remontu Sali Kongresowej – 77 mln zł
• dokończenie remontu Trasy Łazienkowskiej (wiadukty nad ul. Paryską) – 58,6 mln zł
• modernizacja Instytutu Głuchoniemych – 49 mln zł
• remont zniszczonych, wyłączonych z użytkowania, kamienic na Pradze Północ – 41,5 mln zł
• przebudowa Złotej i Zgody (Nowe Centrum Warszawy) – 40,5 mln zł
• modernizacja budynków (ul. Marii Kazimiery i Mickiewicza) – 35 mln zł
• budowa Teatru Rozmaitości – 30 mln zł
• budowa siedziby Sinfonii Varsovii – 30 mln zł. 

Z mniejszych inwestycji zaplanowano rozpoczęcie budowy P+R przy ul. Połczyńskiej, start prac nad pływalnią przy ul. Ostródzkiej, zakup 120 autobusów czy dalszą część budowy Centralnego Domu Kultury w Śródmieściu.

Rewolucji, jeżeli chodzi o inwestycję, należy oczekiwać w 2027 roku. Z budżetu „spadnie” największy wydatek, czyli budowa II linii metra (710,6 mln – rok 2025, 761,9 mln zł – rok 2026). Z końcem roku gotowa ma być, po wielu latach opóźnień, Sala Kongresowa. To drugi najwyższy wydatek (130, 2 mln zł – rok 2025, 77 mln zł – rok 2026). Ratusz będzie mógł wydać niemal miliard na nowe inwestycje. Na co je przeznaczy? 

Już za dwa lata, jeśli wszystkie terminy zostaną dotrzymane, przy ul. Ostródzkiej na Białołęce powstanie nowa miejska pływalnia. W miniony czwartek, 13 listopada, miasto podpisano umowę z konsorcjum firm NDI S.A. i NDI Sopot S.A., które zrealizuje budowę obiektu. Całość w zamierzeniach projektantów ma wyróżniać się nowoczesną architekturą i rozwiązaniami proekologicznymi. Dodatkowo obiekt ma spełniać wymogi Polskiego Związku Pływackiego oraz FINA (2021-2025). Oznacza to, że na Białołęce będzie można organizować zawody pływackie, także na poziomie krajowym.

Wartość projektu wynosi ponad 92 mln złotych, a zakończenie prac planowane jest na drugą połowę 2027 roku.

Budynek pływalni przy ul. Ostródzkiej zaprojektowano jako jednokondygnacyjny, częściowo podpiwniczony obiekt o powierzchni całkowitej ponad 12,6 tys. m kw. Wrażenie robią także wymiary jego kubatury, które wyniosą blisko 60 tys. metrów sześciennych.

W obiekcie znajdą się m. in. basen i sauna

W jego wschodniej części powstanie hala basenu sportowego z ośmioma torami oraz widownią dla 150 osób, w tym z miejscami dla osób z niepełnosprawnościami. Obok znajdzie się basen rekreacyjny ze strefą relaksu – z biczami wodnymi, leżankami i gejzerami – a także blok saun i przestrzeń wypoczynkowa z widokiem na zieleń parku. Uzupełnieniem części wodnej będą basen do nauki pływania o głębokości 0,8–1,35 m oraz brodzik dla dzieci o głębokości do 0,3 m. Wszystkie niecki basenowe zostaną wykonane ze stali nierdzewnej, co ma zapewnić trwałość, higienę i łatwość utrzymania.

W zachodniej części obiektu zaplanowano hol wejściowy, szatnie, restaurację z zapleczem gastronomicznym, pomieszczenia dla trenerów i ratowników oraz magazyn sprzętu.

Od strony północno-zachodniej wzniesiona zostanie 15-metrowa wieża o ażurowej konstrukcji, mieszcząca zjeżdżalnie wodne – zewnętrzne o długości ok. 140 m i 57 m oraz wewnętrzną o długości ok. 5 m, w tym ślizg w brodziku dla dzieci. Wieża będzie również punktem widokowym z wyjściem na taras z ogrodem, który znajdzie się na dachu niższej części budynku.

Warszawa inwestuje w pływalnie kryte

Warszawa dysponuje obecnie 29 krytymi pływalniami, działającymi w niemal każdej dzielnicy. Stolica stale inwestuje w rozwój i modernizację miejskich obiektów sportowych. Prace modernizacyjne prowadzone są m. in. na Mokotowie – w kompleksie przy ul. Niegocińskiej – oraz na Pradze-Północ, gdzie przebudowywana jest pływalnia przy ul. Jagiellońskiej.

Na Woli modernizowany jest obiekt Pływalni Nowa Fala przy ul. Garbińskiego, a w pływalniach Nowa Fala i Foka montowane są ozonatory. Modernizacje trwają również w pływalni we Włochach oraz w obiektach Ursynowskiego Centrum Sportu i Rekreacji. W ramach działań modernizacyjnych realizowana jest także Modernizacja Ośrodka Namysłowska, która obejmuje rozbiórkę istniejącego obiektu pływalni i budowę w tej samej lokalizacji nowej krytej pływalni 25-metrowej, a także powstanie ogólnodostępnego Miejsca Aktywności Sportów Miejskich. Projekt realizowany na terenie Gminnego Programu Rewitalizacji.

Zdaniem władz miasta nowa pływalnia przy ul. Ostródzkiej będzie drugim miejskim basenem na Białołęce – obok obiektu przy ul. Światowida – i ważnym elementem rozwoju infrastruktury sportowo-rekreacyjnej w północnej części Warszawy.

– Modernizacja Ośrodka Stegny to kolejny krok w rozwoju warszawskiej infrastruktury sportowej. Mamy już gotową koncepcję architektoniczną, a teraz podpisaliśmy umowę na opracowanie dokumentacji projektowej wraz z uzyskaniem wszystkich niezbędnych decyzji administracyjnych, w tym pozwolenia na budowę. Nowoczesny tor do łyżwiarstwa szybkiego, zaplecze treningowe oraz tor rolkowy będą służyć zarówno zawodnikom, jak i mieszkańcom, tworząc w stolicy nową przestrzeń dla sportu i rekreacji - podkreślił Prezydent m.st. Warszawy Rafał Trzaskowski.

Od koncepcji do realizacji

Zwycięska koncepcja architektoniczna otrzymała nagrodę w wysokości 200 tys. złotych oraz zaproszenie do negocjacji w trybie zamówienia z wolnej ręki. Na jej podstawie powstanie pełna dokumentacja projektowa dla pierwszego etapu inwestycji.

Etap I obejmie przygotowanie dokumentacji hali z torem do łyżwiarstwa szybkiego o pojemności trybun wynoszącej około 4 500 miejsc, z dwoma lodowiskami wewnątrz toru. W skład kompleksu wejdą również:

• zaplecze treningowe i administracyjno-szatniowe,
• układ komunikacji wewnętrznej z wjazdami od ulic Pory i Leśnej Jeżyny,
• parking na minimum 350 miejsc postojowych,
• tor rolkowy o długości około 800 metrów wokół hali.

Prace projektowe obejmą przygotowanie dokumentacji wykonawczej oraz uzyskanie wszystkich wymaganych decyzji administracyjnych, w tym pozwolenia na budowę. Zakończenie etapu projektowego planowane jest w drugiej połowie 2027 roku, po czym przewiduje się ogłoszenie przetargu na wybór wykonawcy robót budowlanych.

Architektura, ekologia i otwartość na mieszkańców?

Projekt nowego Ośrodka Stegny zakłada stworzenie wielofunkcyjnej przestrzeni służącej zarówno sportowcom, jak i mieszkańcom. Architektura obiektu została zaprojektowana w sposób „umożliwiający harmonijne wpisanie się w otaczający krajobraz urbanistyczny” - jak przekonują urzędnicy. Celem jest stworzenie przyjaznej i spójnej przestrzeni publicznej, otwartej także poza sezonem zimowym.

Koncepcja zakłada zastosowanie rozwiązań proekologicznych, takich jak:

• zachowanie istniejących drzew,
• system małej retencji wód opadowych,
• instalacja paneli fotowoltaicznych na dachu hali,
• wykorzystanie technologii pasywnych i energooszczędnych.

Dzięki temu inwestycja ma charakteryzować się niskim śladem środowiskowym i nowoczesnym podejściem do zrównoważonego rozwoju.

Znaczenie dla sportu i miasta

Nowy Ośrodek Stegny zostanie zaprojektowany zgodnie z wymaganiami Międzynarodowej Unii Łyżwiarskiej (ISU) oraz Polskiego Związku Łyżwiarstwa Szybkiego, co pozwoli na organizację treningów i zawodów o randze międzynarodowej. Obiekt ma pełnić funkcję centrum łyżwiarstwa szybkiego w Polsce, a jednocześnie być przestrzenią otwartą dla mieszkańców, oferującą możliwości aktywnego wypoczynku i rekreacji.

Władze miasta chcą, aby nowe wcielenie Ośrodka Stegien łączyło funkcjonalność, ekologię i estetykę. Do projektu podchodzą ambicjonalnie, przynajmniej w deklaracjach, bowiem ośrodek ma stać się „symbolem nowej jakości w miejskiej infrastrukturze sportowej stolicy”.

Zmiana dotyczy sporej grupy osób, ponieważ zgodnie z danymi m.st. Warszawy sprzed dwóch lat, w miejskim zasobie znajduje się około 81 tysięcy lokali. To suma, w której skład wchodzą zarówno komunalne, socjalne, jak i TBS.

Dlaczego mieszkania będą droższe? 

Podwyżka to efekt stołecznego programu mieszkaniowego z 2021 roku, który de facto zmusza do aktualizowania cen, biorąc pod uwagę inflację. Zgodnie z tym dokumentem „stawkę bazową czynszu (…) podwyższa się raz w roku co najmniej o średnioroczny wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w poprzednim roku kalendarzowym, nie więcej jednak niż o 10 proc. dotychczasowej stawki bazowej.” 

Wspomniany wskaźnik wylicza GUS. Za rok 2024 wynosił on 3,6 proc. Oznacza to, że ratusz przewidział najniższą z możliwych podwyżek cen. 

W poprzednim roku zmiana była bardziej drastyczna, wtedy stawka zwiększyła się z 11,89 zł na 13,08 zł za metr. To wzrost od 10 proc., czyli maksymalny, jaki ustalono w programie. Wynikało to jednak z gigantycznego wzrostu cen. Gdyby nie „ogranicznik” zapisany w miejskich przepisach, rok temu stawki wzrosłyby jeszcze bardziej, nie o 10, lecz o 11,4 proc. 

W poniedziałek, 10 listopada, żołnierze zorganizują na placu Piłsudskiego Capstrzyk Niepodległości. W godz. 16:30-19:30 nie będzie można przejechać przez plac, pomiędzy Ossolińskich a Królewską. Na placu Piłsudskiego i okolicznych ulicach odbędą się również zgromadzenia publiczne. Kursujące tamtędy autobusy pojadą objazdami.

Uroczystości i festiwal „Wspólna Niepodległa” 

Uroczysta odprawa wart przed Grobem Nieznanego Żołnierza będzie centralnym punktem obchodów Narodowego Święta Niepodległości. We wtorek, 11 listopada, ulice w sąsiedztwie placu Piłsudskiego będą zamknięte w godz. 10:00-14:00.

Nieopodal, na Krakowskim Przedmieściu, będą czekały atrakcje ujęte w ramach Festiwalu „Wspólna Niepodległa”.  W godz. 14:00-20:00 ruch od Nowego Światu do Trębackiej może być wstrzymywany.

Rekordowy Bieg Niepodległości

Punktualnie o godz. 11:11 rozpocznie się 35. Bieg Niepodległości. Zawodnicy wystartują ze skrzyżowania alei Jana Pawła II i ulicy Stawki. Pobiegną w kierunku Mokotowa – najpierw aleją Jana Pawła II, a potem ulicą Chałubińskiego i aleją Niepodległości.

Ulice na trasie zawodów będą zamknięte od około godz. 9 do 15, a aleja Jana Pawła II od ronda Zgrupowania AK „Radosław” do Anielewicza w godz. 3-20.

Marsz Niepodległości

Marsz Niepodległości odbędzie się w godz. 14-19. Trasa poprowadzi z ronda Dmowskiego Alejami Jerozolimskimi na błonia stadionu PGE Narodowego.

Ulica Marszałkowska zostanie zamknięta od Żurawiej do Świętokrzyskiej, a Aleje Jerozolimskie od Emilii Plater do mostu Poniatowskiego. W czasie wydarzenia policjanci mogą zamknąć również Wisłostradę pomiędzy Ludną a mostem Śląsko-Dąbrowskim. Tramwaje i autobusy pojadą objazdami.

Zarząd Transportu Miejskiego apeluje, aby do centrum, m. in. uczestnicy marszu, dojeżdżali metrem, tramwajem lub koleją. Kierowcy chcący uniknąć korków powinni omijać rejon ścisłego centrum Warszawy.

We wtorek, w godz. 11:00-19:00 metro będzie kursowało częściej niż zazwyczaj. Inaczej będą kursowały tramwaje linii: 1, 3, 4, 6, 7, 9, 10, 11, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 23, 24, 28, 33 i 77 oraz autobusy: 102, 106, 107, 108, 111, 116, 117, 118, 119, 123, 125, 127, 128, 131, 135, 138, 146, 147, 151, 157, 158, 159, 162, 166, 167, 168, 174, 175, 178, 180, 185, 190, 202, 409, 500, 502, 503, 507, 509, 514, 517, 520, ,521, 525, N12, N13, N46, N62 i N63. Na trasy nie wyjadą tramwaje linii 22 oraz autobusy 126 i 160.

Zmiany w rozkładach jazdy wszystkich środków komunikacji miejskiej będą na bieżąco zamieszczane na stronie internetowej WTP. 

Od 13 do 16 listopada dziesięć stacji metra linii M1 będzie nieczynnych, w tym czasie prowadzone będą prace przy modernizacji urządzeń sterowania ruchem. Uruchomiona zostanie specjalna komunikacja zastępcza, w tym autobusy i tramwaje.

Metro Warszawskie zamontuje nowoczesne urządzenia na stacjach Centrum, Świętokrzyska, Ratusz-Arsenał i Dworzec Gdański. Ta wymiana ma podnieść niezawodność urządzeń sterowania ruchem pojazdów. Zapewni także szybsze usuwanie usterek systemu w różnych lokalizacjach warszawskiej sieci metra.

Dodatkowo, w tym samym czasie, Zarząd Transportu Miejskiego wymieni rozdzielnicę prądu stałego na stacji Politechnika.

„Te prace zostały tak skoordynowane, aby przerwa w ruchu podziemnej kolei była jak najkrótsza” - zapewniają urzędnicy.

Przygotowano komunikację zastępczą

Pociągi nie będą jeździły między stacjami Wilanowska i Słodowiec od czwartku, 13 listopada, od około godz. 21:30 – do końca kursowania w niedzielę 16 listopada. Pociągi podziemnej kolei będą kursowały na dwóch odcinkach Młociny – Słodowiec oraz Kabaty – Wilanowska. W tym czasie na ulice wyjadą zastępcze autobusy i tramwaje, kursujące codziennie od wczesnych godzin porannych aż do godz. 2:30 w nocy.

Autobusy linii ZM1 będą ruszały w ciągu dnia co około 3 minuty (w niedziele co około 4 minuty, wieczorami co 5-7,5 minuty) z przystanku Metro Wilanowska 04w Alei Niepodległości, przy stacji metra Wilanowska  i jechały wzdłuż trasy linii M1 do pętli przy stacji Słodowiec. Autobusy zatrzymają się na przystankach w pobliżu stacji metra: Wierzbno, Racławicka, Pole Mokotowskie, Politechnika, Centrum, Świętokrzyska, Ratusz Arsenał, Dworzec Gdański, Plac Wilsona, Marymont.

Podobnie do ZM1 zaplanowana została trasa tramwajów linii 61, które będą odjeżdżały z pętli Wyścigii ulicami: Puławska – Marszałkowska – gen. W. Andersa – A. Mickiewicza – J. Słowackiego – Marymoncka i dalej przez most Marii Skłodowskiej-Curie pojadą do pętli Winnica.

Drugą tramwajową linią zastępczą w czasie prac na stacjach metra będzie 76. Tramwaje tej linii wyruszą z Miasteczka Wilanów do centrum (podobnie jak linii 16) a następnie ulicami Marszałkowską, gen. W. Andersa, A. Mickiewicza, J, Słowackiego i Marymoncką i dalej przez most Marii Skłodowskiej-Curie pojadą do pętli Tarchomin Kościelny.

Trasy obydwu linii będą przebiegały w pobliżu stacji metra linii M1: Politechnika, Centrum, Świętokrzyska, Ratusz Arsenał, Dworzec Gdański, Plac Wilsona, Marymont i Słodowiec.

Autobusy ZM1 oraz tramwaje linii 61 będą kursowały także w noce z piątku na sobotę i z soboty na niedzielę (14/15 oraz 15/16 listopada) do ok. godz. 2.30 czyli tak jak nocne kursy metra. Zawieszone zostanie kursowanie tramwajów linii 14.

Pomocą będą służyć informatorzy ZTM, których będzie można spotkać w pobliżu nieczynnych stacji metra: Wilanowska, Słodowiec, Świętokrzyska, Centrum, Dworzec Gdański i Politechnika.

W Warszawie ruszyła kampania edukacyjna pn. „zanim wystartujesz, sprawdź, gdzie możesz latać dronem”, której celem jest zwiększenie bezpieczeństwa w przestrzeni powietrznej stolicy i ograniczenie nielegalnych lotów. Akcja potrwa przez cały listopad, a jej celem będzie uświadomienie operatorów dronów o przepisach prawa, które muszą przestrzegać.

Kampania jest kolejną już odsłoną działań rozpoczętych jeszcze w 2020 roku. 

– W obecnej sytuacji musimy być szczególnie czujni, dlatego Warszawa, dbając o bezpieczeństwo mieszkańców i turystów, zwraca uwagę na wszystkie obiekty pojawiające się w przestrzeni publicznej. Zależy nam, aby osoby korzystające z dronów przestrzegały obowiązujących przepisów prawa oraz korzystały z materiałów edukacyjnych przygotowanych w ramach naszej kampanii – powiedział Tomasz Mencina, zastępca prezydenta Warszawy.

W tym roku kampania prowadzona jest wspólnie przez szereg instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Z Warszawą współpracują m. in. Urząd Lotnictwa Cywilnego, Komenda Stołeczna Policji, Służba Ochrony Państwa czy Polska Agencja Żeglugi Powietrznej. 

Tutaj warto wspomnieć, że stolica znajduje się w strefie kontrolowanej CTR lotniska Chopina (EPWA), co oznacza ograniczenia wysokości lotów i konieczność uzyskania zgody przedtaktycznej w niektórych rejonach. Nieaktywna strefa nie zawsze oznacza pełną swobodę – przed startem należy każdorazowo sprawdzić warunki operacyjne.

DroneTower – cyfrowa kontrola bezpieczeństwa

Współpraca między instytucjami odpowiedzialnymi za nadzór nad lotami dronów ma kluczowe znaczenie. Chodzi nie tylko o operacje lotnicze, ale też edukację użytkowników.

– Cieszy nas, że coraz więcej operatorów i pilotów dronów zgłasza swoje loty w aplikacji DroneTower – to dobry sygnał, pokazujący rosnącą kulturę bezpieczeństwa wśród pasjonatów BSP – powiedział Maciej Włodarczyk, kierownik Ośrodka Bezzałogowych Statków Powietrznych w Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej.

Przypomnijmy, że każdy operator drona ma obowiązek zgłosić lot w aplikacji DroneTower, która pomaga określić, gdzie można latać bezpiecznie, a gdzie konieczne są dodatkowe zgody. Brak zgłoszenia to jedna z najczęstszych przyczyn naruszeń.

– Dron to nie zabawka, każdy lot powinien być przemyślany i zgodny z przepisami. Latanie to przywilej, który wymaga odpowiedzialności – przypomina Paweł Szymański, dyrektor Departamentu Bezzałogowych Statków Powietrznych Urzędu Lotnictwa Cywilnego, cytowany przez ULC.

Jak przypominają urzędnicy, poza zakazem lotów nad ludźmi, drogami czy obiektami chronionymi (jak Sejm, Pałac Prezydencki czy lotnisko), należy także:

• latać tylko w zasięgu wzroku (VLOS);
• oznaczyć dron specjalnym numerem operatora;
• a na koniec szanować prywatność innych osób.

Są to oczywiście jedynie powierzchownie przedstawione zasady, które dokładniej zostaną przedstawione przez specjalistów w trakcie kampanii. Dobrym posunięciem byłoby także odwiedzenie rządowej strony internetowej, dedykowanej operatorom dronów.

Warto się zapoznać z nakazami i zakazami, ponieważ za złamanie przepisów grożą nie tylko kary administracyjne (finansowe) z art. 209 Prawa lotniczego, a nawet odpowiedzialność karna (art. 212) – do pięciu lat więzienia.

Trasa jest niemal identyczna, jak w ubiegłych latach. Tłum przejdzie z Ronda Dmowskiego, alejami Jerozolimskimi, przez most Poniatowskiego w stronę Stadionu Narodowego. Tam, na błoniach, ok. 16.30 rozpoczną się koncerty i wydarzenia towarzyszące, wśród nich „oprawa Młodzieży Wszechpolskiej”. Wydarzenie potrwa do godz. 20.

Kto pójdzie w Marszu Niepodległości?

W tym roku w Marszu Niepodległości weźmie udział Prezydent RP Karol Nawrocki. Swoją obecność zapowiadał już wcześniej, w ubiegłorocznym przemarszu wziął udział jako kandydat. Natomiast z uczestnictwa zrezygnował prezydent Warszawy. Rafał Trzaskowski początkowo zastanawiał się nad wzięciem udziału, jednak finalnie postanowił inaczej.

- Nigdy nie padła twarda deklaracja. Mówiłem o tym, że może kiedyś zostaną spełnione pewne okoliczności, kiedy wszyscy będziemy mogli razem pójść na Marsz Niepodległości. Nie wydaje mi się, żeby zostały spełnione. Niestety sam Marsz Niepodległości to dalej impreza tylko jednego środowiska, a ja bym chciał, żebyśmy mogli świętować wspólnie - powiedział Trzaskowski.

Zamiast na marsz wybiera się na koncert „Wspólna Niepodległa”, który miasto organizuje na terenie Cytadeli Warszawskiej. Trzaskowski wbił też szpilkę uczestnikom, mówiąc, żeby takie świętowanie odbywało się „bez szkód dla miasta”. To aluzja do wydarzeń z poprzednich edycji, gdy np. zniszczono mieszkanie z flagą LGBT, sklep Empik, spalono wóz transmisyjny TVN czy wyrywano bruk z ulic.

Poradnik dla uczestników. „Co, jeśli zostanę zatrzymany przez Policję?” 

Co ciekawe, sami organizatorzy zdają sobie sprawię, że uczestnicy mogą przekraczać pewne normy prawne. Na oficjalnej stronie wydarzenia, ultrakonserwatywna organizacja Ordo Iuris przygotowała „Poradnik dla uczestników zgromadzeń publicznych”. Czytamy w nim m.in.:

• Co zrobić, gdy mam do czynienia z nielegalnym zgromadzeniem?
• Jak się zachować, gdy jesteś świadkiem popełnienia przestępstwa lub wykroczenia?
• Jaka jest różnica między obroną konieczną a stanem wyższej konieczności?
• Co, jeśli zostanę zatrzymany przez Policję?
• Czy „obywatelskie nieposłuszeństwo” uprawnia mnie do niestosowania się do komunikatów i poleceń Policji? 

Miasto ogłosiło otwarcie przetargu na budowę nowej hali widowiskowo-sportowej, na terenie Ośrodka Nowa Skra na Ochocie. Chodzi o wielki, zadaszony obiekt, który ma pomieścić nawet 6 tys. widzów, m. in. meczów siatkówki czy koszykówki, tym samym zdeklasowałby swoją pojemnością obecnego lidera — Torwar. Gmach miałby stanąć przy ul. Wawelskiej 5, w bezpośrednim sąsiedztwie zabytkowego już Stadionu Skry.

Inwestycja, która wydaje się być oczkiem w głowie części samorządowców, spotkała się swego czasu z ostrą krytyką ze strony władz dzielnicy. Zarówno rządząca na Ochocie Koalicja Obywatelska, jak i koalicyjne ugrupowania, sprzeciwiały się pomysłom Ratusza. Argumentowali, że okolica ul. Wawelskiej jest źle skomunikowana w kontekście tak wielkiego obiektu sportowego, przez co pobliskie ulice będą zapełnione samochodami przyjezdnych lub mieszkańców innych dzielnic. Dodatkowo zwrócono uwagę na możliwość degradacji Pola Mokotowskiego. Miasto jednak konsekwentnie realizowało inwestycję.

Kluczową okazała się być sesja rady miasta z 16 października, kiedy to samorządowcy głosami KO przyjęli poprawki w budżecie oraz Wieloletniej Prognozie Finansowej. Dzięki temu możliwe stało się rozpoczęcie „II etapu modernizacji Ośrodka Nowa Skra”, czyli budowy hali. Wtedy to rada zarezerwowała na ten cel kwotę w wysokości aż 200 mln złotych. Niewykluczone, że jest to jedna z wielu zmian budżetowych, jakie będą konieczne do finalizacji inwestycji. W rozmowach z samorządowcami padały nawet kwoty rzędu pół miliarda złotych.

Obecnie oferty przetargowe zainteresowane firmy mogą składać do 18 grudnia. Później, zgodnie z umową, wykonawca będzie miał nieco ponad dwa lata na finalizację inwestycji, a dokładnie 810 dni. Na zakończenie samych robót budowlanych, pomijając m. in. odbiory, wykonawca będzie miał jednak 730 dni. Tym samym hala powinna być gotowa w okolicach 2028 lub 2029 roku.

Ponad 14,8 tys. m kw. na sport i koncerty

Jak czytamy w dokumentach, budynek ma posiadać trybuny na 6 tys. widzów oraz strefy funkcjonalne:

• strefa zawodników i sztabu drużyny;
• strefa obsługi widowiska oraz organizatorów;
• strefa widzów VIP oraz VIP klasy biznesowej;
• strefa mediów oraz mixed-zone.

Dodatkowo wykonawca będzie musiał zaprojektować biura, a także część magazynową, techniczną i dostaw, w tym transportu gabarytów na płytę areny.

Pomieszczenia hali mają służyć do treningów oraz rozgrywek na poziomie krajowym i europejskim oraz do organizacji imprez masowych, np. koncertów, widowisk, targów, pokazów filmowych czy występów teatralnych.

Dostęp do trybun hali możliwy będzie z parteru oraz poziomów -1 i -2 przez womitoria. W narożnikach budynku, przy elewacji zewnętrznej zaprojektowano klatki schodowe stanowiące główne trzony oraz zapewniające ewakuację widowni. Na poziomie -2 zaprojektowana została płyta główna areny sportowej, boisko do treningu i rozgrzewki, strefa sztabu i drużyn sportowych, szatnie czy zaplecze lekarskie i fizjoterapeutyczne.

Hala sportowa będzie miała powierzchnię płyty 28 m x 43 m, po rozłożeniu trybuny składanej 21,8 x 36,8 m, wysokość wolną 12,5 m i pomieści pełnowymiarowe boisko do gry w koszykówkę oraz siatkówkę. W sumie budynek ma zajmować ponad 14,8 tys. m kw. 

Prezydent Rafał Trzaskowski zapewnia, że budowa stadionu zacznie się już w II kwartale 2026 roku. Wybór wykonawcy i podpisanie umowy ma nastąpić maksymalnie kilka miesięcy po zamknięciu przetargu w grudniu br.

Nowy asfalt na Modlińskiej

7 listopada w piątek o godz. 22 zaczną się prace na jezdni Modlińskiej w stronę Pragi-Północ – pomiędzy Mehoffera a Światowida. Roboty potrwają do środy, 12 listopada, do końca dnia. Do tego czasu kierowcy będą jeździli drugą nitką w obu kierunkach.

Utrudnienia będzie można ominąć ulicą Światowida. Remont obejmie również skrzyżowania ulic Modlińskiej ze Światowida oraz Mehoffera. 

Podczas asfaltowania autobusy linii: 126, 133, 152, 186, 509, 516, 518, N03, N13 i N63 pojadą trasami zmienionymi.

Asfaltowanie Płochocińskiej

Nowy asfalt pojawi się na dwujezdniowym odcinku pomiędzy ulicą Cieślewskich a zawrotką przed przystankiem autobusowym Zaplecze. Od piątku, 7 listopada, od godz. 22 drogowcy będą pracowali na nitce w stronę Modlińskiej. Te prace potrwają do wtorku, do godz. 4.

Tego samego dnia, o godz. 22 drogowcy rozpoczną frezowanie jezdni w kierunku Nieporętu. Druga część remontu potrwa do godz. 4 w sobotę, 15 listopada.

W obu etapach, autobusy linii: 705, 735 i 736 będą kursowały objazdami.

Drogowcy zawitają na Bemowo

Przebudowa skrzyżowania Powstańców Śląskich i Sterniczej

Od czwartku, 6 listopada drogowcy zwężą Powstańców Śląskich przy Sterniczej, prace potrwają do połowy listopada. W tym czasie tramwaje nie będą jeździły ulicami Powstańców Śląskich i Połczyńską pomiędzy Górczewską a Cmentarzem Wolskim.

Inaczej będą kursowały linie: 10, 11 i 26. Z osiedla Górczewska do metra Młociny pasażerowie pojadą tramwajem 66, a od Klemensiewicza do Cmentarza Wolskiego autobusem linii Z10.

Frezowanie na Powstańców Śląskich

Od piątku, 7 listopada, od godz. 22 do 5 w środę, 12 listopada zamknięte będą obie jezdnie ulicy Powstańców Śląskich — od Piastów Śląskich do około trzystu metrów przed ulicą Radiową. Objazd podczas frezowania został wyznaczony ulicami: Radiową, Wrocławską, Żołnierzy Wyklętych i Piastów Śląskich. Skrzyżowanie z Wrocławską pozostanie otwarte.

Zmienią się trasy autobusów linii: 112, 171, 184, N01 i N43.

Utrudnienia w Śródmieściu

Frezowanie na Słomińskiego

Po remoncie torów na ul. Z. Słomińskiego przyszedł czas na wymianę nawierzchni. W weekend będzie frezowana jezdnia ulicy Słomińskiego od ronda Zgrupowania AK „Radosław” do Dworca Gdańskiego. Kierowcy nie przejadą tym odcinkiem od piątku, 7 listopada, od godz. 22 do nocy z poniedziałku na wtorek, z 10 na 11 listopada.

Objazd poprowadzi ulicą Okopową i aleją Jana Pawła II, do ulic Stawki i Andersa.

Autobusy linii: 409, 500, N12 i N62 pojadą zmienionymi trasami.

Tydzień objazdów we Włochach

Nowa nawierzchnia na Hynka

Przez tydzień nitka ulicy Hynka w stronę Łopuszańskiej będzie zamknięta od ulicy Żwirki i Wigury do alei Krakowskiej. Początek prac w piątek, 7 listopada, około godz. 22. Koniec w piątek, 14 listopada, o godz. 22. W tym czasie kierowcy będą jeździli w obu kierunkach drugą jezdnią.

Autobusy linii: 141, 189 i 401 zostaną skierowane na objazd.

Niewiele lepiej na Ursynowie

Nowy asfalt na Rosoła

W piątek, o 22 rozpocznie się także wymiana nawierzchni pomiędzy Płaskowickiej a Panoramiczną. Ulica Rosoła zostanie zamknięta w obu kierunkach pomiędzy ulicami Płaskowickiej i Gandhi.

Objazd poprowadzi ulicą Płaskowickiej, aleją Komisji Edukacji Narodowej i ulicą Gandhi.

Autobusy linii: 166, 179, 319 i N37 zmienią trasy.

Na wyremontowaną ulicę samochody wrócą w poniedziałek, 10 listopada, o godz. 5.

Na koniec Praga-Południe

Tramwajarze na rondzie Wiatraczna

Podczas długiego weekendu, tramwajarze naprawią tory na rondzie Wiatraczna. Remont rozpocznie się w sobotę, 8 listopada, o godz. 0:15. Koniec prac zaplanowano na godz. 3:30 w środę, 12 listopada.

W tym czasie z ulicy Wiatracznej kierowcy skręcą tylko w prawo, w Grochowską. Tramwaje będą normalnie kursowały między aleją Waszyngtona a pętlą Gocławek, ale linie: 3, 6 i 22 pojadą innymi trasami.

Kursowanie składów linii 26 będzie zawieszone, a ich trasą pojadą autobusy Z-1.

Po zatrzymaniu tłumaczyli służbom, że przyjechali do Warszawy, aby kupić atrapy kluczy samochodowych. Sami podawali się za handlarzy aut. Policjanci zdecydowali się jednak przeszukać samochód. Wewnątrz znaleziono wspomniany wcześniej sprzęt pomocy przy kradzieży.

„Kierujący i pasażer nie potrafili wyjaśnić skąd mają te przedmioty. Po dokładnym sprawdzeniu jednego urządzenia, pojazd marki Toyota widniał jako utracony z wyniku kradzieży i był poszukiwany przez policję w Nowym Dworze Mazowieckim” — wyjaśnia nadkom. Marta Sulowska, oficer prasowy KRP IV.

Obaj mężczyźni zostali w konsekwencji zatrzymani. W trakcie sprawdzania danych okazało się, że kierowca ma ponadto zatrzymane prawo jazdy.

Później sprawa domniemanych handlarzy potoczyła się już z górki. Śledczy postawili im zarzuty działania wspólnie i w porozumieniu kradzieży z włamaniem Toyoty Land Cruiser, wartej ponad 250 tys. złotych. Dodatkowo 40-latek odpowie jeszcze za paserstwo Lexusa CT200h, w którym zostali zatrzymani. Mężczyzna działał w warunkach recydywy.

Na wniosek Prokuratury Rejonowej w Nowym Dworze Mazowieckim, skąd skradziono Toyotę, sąd zdecydował się tymczasowo aresztować obu mężczyzn na okres trzech miesięcy. Za kradzież z włamaniem grozi kara do 10 lat więzienia.

Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom prażan, ZDM ogłosił organizację konsultacji społecznych, podczas których zaprezentowane zostaną całe dwa warianty przebudowy Wileńskiej:

• wariant 1: zakłada zachowanie ruchu samochodowego w obu kierunkach na całej długości ulicy, wprowadzenie woonerfu oraz wprowadzenie nowych nasadzeń drzew i zieleni;
   
• wariant 2: przewiduje większe ograniczenie ruchu samochodowego – utworzenie parku linearnego na odcinku między ul. Targową a ul. Inżynierską, rozwinięcie stref pieszych i rowerowych, a także wprowadzenie rozwiązań sprzyjających retencji i rekreacji.

Warto dodać, że oba warianty zakładają zachowanie i podkreślenie historycznych elementów – bruków, torowiska tramwajowego i krawężników. Przebudowa w wizji ZDM-u ma na celu poprawę jakości przestrzeni publicznej czy bezpieczeństwa pieszych i rowerzystów.

„Zapraszamy do udziału w konsultacjach społecznych. Ich celem jest zebranie opinii i uwag dotyczących proponowanych rozwiązań — tak, aby przygotowana ostateczna koncepcja odpowiadała potrzebom mieszkańców, a jednocześnie podkreślała historyczny charakter ulicy” — przekonują urzędnicy.

Konsultacje rozpoczną się już w najbliższy czwartek 6 listopada i potrwają aż do końca miesiąca. Uwagi można przede wszystkim składać za pośrednictwem strony internetowej. Poza tym zainteresowani mieszkańcy będą mogli wyrazić swoją opinię telefonicznie podczas specjalnego dyżuru we wtorek 18 listopada, pod nr 22 55 89 348 w godz. 11-14. 

Planowane jest również spotkanie w Pałacu Konopackiego, które odbędzie się 24 listopada w godz. 18-20. 

Od 8 do 16 listopada dworzec Warszawa Centralna będzie wyłączony z ruchu. To oznacza, że pociągi dalekobieżne będą zatrzymywały się na stacjach Warszawa Zachodnia i Warszawa Wschodnia, a część składów zostanie tymczasowo skierowana do stacji Warszawa Gdańska i Warszawa Główna.

We wskazanym czasie kolejarze z PKP PLK zaplanowali modernizację infrastruktury, dzięki której usprawniony ma zostać ruch pociągów. Prace torowe nie wiążą się jednak wyłączeniem z użytku całego dworca – cały czas będzie można korzystać z części nadziemnej i podziemnej, w której działają liczne sklepy, bary, kawiarnie i inne lokale usługowe. W ramach planowanego remontu naprawiony ma zostać m. in.: ściana hali peronowej, oświetlenie czy kamienne posadzki. Przeprowadzone zostanie także gruntowne czyszczenie całego obiektu. 

Ze zmianami będą kursowały pociągi regionalne i podmiejskie (Kolei Mazowieckich i Szybkiej Kolei Miejskiej), także przez tzw. linię średnicową, czyli trasę łączącą Warszawę Zachodnią z Warszawą Wschodnią, na której znajdują się przystanki Warszawa Ochota, Warszawa Śródmieście, Warszawa Powiśle i Warszawa Stadion. Dodatkowo na dworcu Warszawa Śródmieście zatrzymają się także wybrane pociągi PKP Intercity.

Zmiany w kursowaniu Szybkiej Kolei Miejskiej

Linia SKM S3 zostanie podzielona w tym czasie na dwie części. Z Lotniska Chopina do Warszawy Głównej pociągi będą jeździły jako S3, a między Warszawą Wschodnią i Legionowem jako S30. Kursy będą co ok. 60 minut. Niewielkie zmiany w rozkładach jazdy będą dla linii S1, S2, S4 i S40.

Pasażerowie, którzy będą się chcieli przedostać z Warszawy Gdańskiej do centrum stolicy, powinni skorzystać z dodatkowej linii tramwajowej 77. Tramwaje będą kursowały między Ratuszową-ZOO a PKP Służewiec – przez Aleję Niepodległości i Aleję Jana Pawła II, czyli połączą Dworzec Centralny i Warszawę Gdańską. Połączenie to, z centrum miasta, umożliwią także pociągi metra linii M1 oraz tramwaje linii 15. 

Pasażerom pomogą informatorzy PKP, których spotkać będzie można w pobliżu stacji: Warszawa Gdańska, Warszawa Centralna, Warszawa Śródmieście, Warszawa Wschodnia i Warszawa Zachodnia. Z kolei informatorzy ZTM pojawią się w pobliżu Punktu Obsługi Pasażerów na Dworcu Centralnym.

Kolei Mazowiecka ze skróconymi trasami

Część tras KM zostanie skrócona lub będzie kursować w zmienionych godzinach. Pociągi lotniskowe będą kursowały w relacji Modlin – Warszawa Wschodnia – Modlin. Wybrane pociągi skończą bieg na stacji Warszawa Główna lub Warszawa Wschodnia. Dla zminimalizowania utrudnień, w tym okresie obowiązywać będzie wzajemne honorowanie wszystkich ważnych biletów między Kolejami Mazowieckimi a PKP Intercity na odcinkach (w obu kierunkach):

• Warszawa Wschodnia – Warszawa Zachodnia;
• Warszawa Zachodnia – Warszawa Główna;
• Warszawa Zachodnia – Warszawa Gdańska.

Dodatkowo obowiązywać będzie honorowanie wszystkich biletów KM w pociągach SKM na odcinku Legionowo – Warszawa Służewiec. 

Warszawski Transport Publiczny przekazał, że bilety PKP IC będą honorowane także przez miasto. 

Pasażerowie, posiadający bilety jednorazowe, odcinkowe i sieciowe wydane na przejazd pociągiem PKP IC od lub do stacji w Warszawie oraz przez stację w Warszawie, będą mogli skorzystać z pociągów Szybkiej Kolei Miejskiej linii S1, S2, S3, S4, S40, metra linii M1 i M2 oraz autobusów 127, 128, 158, 175, 190, 504, 517  i tramwajów linii 1, 6, 7, 15, 22, 24, 25, 28, 61, 76, 77 na odcinkach między dworcami kolejowymi.

O taką zmianę od dłuższego czasu zabiegał Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej.

W praktyce oznacza to, że na obu wodowskazach widać wyższe liczby niż dotychczas, np. zamiast czterech centymetrów, będzie 104 cm. Oczywiście wody w Wiśle od tego nie przybędzie.

Powodem, dla którego zdecydowano się wprowadzić zmiany, ma być obniżenie dna rzeki za sprawą m. in. naturalnej erozji, suszy, ale i prac hydrotechnicznych. Zwiększenie wskaźnika „zera” zapobiegnie sytuacji, w której poziom wody byłby ujemny.

Zmianie ulegną również stany charakterystyczne i umowne. Nowymi wartościami dla stanów umownych będą:

• stan ostrzegawczy – 700 cm;
• stan alarmowy – 750 cm.

Wody Polskie ostrzegają, że zwiększony odczyt nie zmieni to ilości wody w korycie rzeki, tym samym wyniki mogą być mylące.

Do tej pory problem nagłaśniany był przede wszystkim przez mieszkańców Żoliborza oraz władze dzielnicy. Przez lata, mimo składania petycji, organizacji konsultacji społecznych czy apelowania przez samorządowców do władz miasta, sytuacja nie uległa większej poprawie. Kluczowy jest temat instalacji ekranów akustycznych — na które nie zgadza się żadna instytucja, od Zarządu Dróg Miejskich po Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Niemniej brak efektów nie zniechęca do dalszych prób.

Niedawno swoich sąsiadów zdecydowała się wesprzeć miejska radna, Marta Szczepańska ze stowarzyszenia Miasto Jest Nasze. Nie jest to jednak zupełnie nowy apel, a raczej przypomnienie — jedno z wielu w ostatnich latach.

- Trasa ta przebiega w bezpośrednim sąsiedztwie obszarów o szczególnym znaczeniu przyrodniczym i społecznym – między innymi terenów objętych ochroną w ramach sieci Natura 2000, terenów rekreacyjnych oraz placówek opieki zdrowotnej. Program ochrony przed hałasem, opublikowany przez marszałka Struzika, wskazuje jednoznacznie, że tę arterię należy wyciszyć — komentuje radna Szczepańska.

Wśród innych problemów radna wskazała m. in.: regularne wypadki drogowe, w tym śmiertelne, do których ma dochodzić głównie na odcinku łuku przy wjeździe na teren Muzeum Historii Polski.

- Moim zdaniem wszyscy bagatelizują ten problem. Jeżdżąc po świecie, widzę, że u nas jest po prostu dramat. Dlaczego zamiast 60 km/h musi obowiązywać limit 80 km/h? Wtedy na miejsce kierowcy dotarliby nieco spokojniej, bez agresywnej jazdy, ścigania się i wiecznego pędu — dodaje radna.

Zdaniem autorki interpelacji odpowiedzią na bolączki mieszkających przy Wisłostradzie warszawiaków, mogą być m. in. odcinkowe pomiary prędkości, budowa ekranów dźwiękochłonnych, np. na odcinku przy moście Łazienkowskim na Powiślu czy wręcz przebudowa Wisłostrady, celem lepszego zszycia lewego brzegu z Wisłą.

Rozwiązaniem, które mogłoby rozwiązać wszystkie obecne bolączki Wisłostrady, byłoby poprowadzenie trasy w tunelu, co dopuszcza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Dzięki temu hałas i zanieczyszczenia zostałyby znacznie zredukowane, a Warszawa zyskałaby cenną przestrzeń, łączącą brzeg rzeki z żoliborskimi parkami. 

„To rozwiązanie dobrze się sprawdza. Jest to również duże ułatwienie dla pasażerów, którzy będą mogli liczyć na jasne i jednolite warunki przewozu” — komentują urzędnicy.

Podmioty zainteresowane wydzierżawieniem zatoki od ZDM-u, zarówno będące osobami fizycznymi, jak i firmami, na złożenie ofert mają czas do 20 listopada. Miasto zainteresowane jest podpisaniem umowy na okres trzech lat. Cena wywoławcza w przetargu wynosi 10 tys. złotych miesięcznie. Jak przekonują urzędnicy, postój TAXI przy ul. Emilii Plater jest jedną z najlepszych tego typu lokalizacji w stolicy.

„Dworzec Centralny jest jednym z największych tego typu obiektów kolejowych w Polsce. Każdej doby obsługuje kilkadziesiąt tysięcy podróżnych z całego kraju i zagranicy. Część z nich w dalszą podróż, już po Warszawie, wybiera się taksówką. Miejsce pod głównym wejściem na dworzec, cieszy się ogromną popularnością wśród taksówkarzy” — dodają pracownicy ZDM-u.

Warto dodać, że jednym z głównych warunków zawarcia potencjalnej umowy z miastem, jest konieczność posiadania licencji w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób.

Na razie trudno jest określić kiedy poznamy wyniki przetargu oraz termin podpisania umowy. Po 20 listopada specjalna komisja zajmie się ocenianiem oraz weryfikacją nadesłanych ofert. Jak czytamy w regulaminie, najważniejszym elementem przy ocenie ofert będzie wysokość miesięcznej opłaty. Jeśli co najmniej dwa podmioty przedstawią identyczną kwotę, zostanie zorganizowana licytacja — kto zaproponuje więcej, wygra.

Po ogłoszeniu zwycięzcy przetargu, pozostali uczestnicy będą jeszcze mogli odwołać się od decyzji ZDM-u. Przy „dobrych wiatrach” umowa mogłaby zostać podpisana jeszcze w 2025 roku. 

Do tej pory jednymi z większych miast, które zdecydowały się podwyższyć podatek, są Katowice i Kraków. Szacuje się, że dzięki zastosowaniu nowej stawki podatkowej, budżet stolicy małopolski może zwiększyć się o ok. 700 tys. złotych.

Naturalnym wręcz wydawało się pytanie — co z Warszawą? Kraków nową uchwałę zawdzięcza m. in. Aleksandry Owcy i jej klubowi miejskich radnych z Razem. Tutaj warto dodać, że za podwyższeniem stawki ostatecznie głosowali wszyscy samorządowcy, także z PiS-u i Koalicji Obywatelskiej. W Warszawskiej radzie miasta Razem nie ma żadnego samorządowca, koniecznym było więc skorzystanie z innej drogi legislacyjnej.

Warszawskie razem złożyło projekt uchwały

Po niemal dwóch tygodniach zbierania podpisów działacze Razem złożyli projekt uchwały „podatku od martwych mieszkań”, w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej do Rady Miasta. To oznacza, że jej treść będzie musiała zostać poddana głosowaniu na jednej z najbliższych sesji, np. 20 listopada. 

- Naszym celem jest ucywilizowanie rynku mieszkaniowego w stolicy. Chcemy objąć podwyższoną stawką trzy kategorie lokali: niesprzedane mieszkania deweloperskie, pustostany inwestycyjne oraz mieszkania wykorzystywane w najmie krótkoterminowym, np. Airbnb. Dodatkowo nasz projekt postuluje utworzenie miejskiego rejestru najmu krótkoterminowego w ramach Ewidencji innych obiektów hotelarskich. Dodatkowe przychody mogłyby być przeznaczone na rozwój budownictwa społecznego i komunalnego - mówił podczas konferencji prasowej Aleksander Sławiński, rzecznik warszawskiego okręgu Razem.

Jak argumentują działacze, projekt uchwał nie wprowadza nowego podatku, a znosi niesprawiedliwe przywileje. W samej stolicy funkcjonuje ok. 100 tys. pustostanów, czyli mieszkań, które nie są wprowadzane na rynek. Są one traktowane raczej jako lokata lub inwestycja przez wielkie firmy. 

Podwyższona stawka ma nie dotykać osób mieszkających w lokalu własnościowym, wynajmujących długoterminowo czy dziedziczących mieszkanie — tak długo, jak go nie wynajmują. 

Bez wsparcia radnych projekt upadnie

Przeforsowanie takiego rodzaju projektu będzie wymagało przekonania radnych innych klubów. Tradycyjnie w przypadku Warszawy oznacza to przede wszystkim dogadanie się z Koalicją Obywatelską, która ma samodzielną większość. Jednak nawet „naturalni” sojusznicy Razem, czyli Lewica-Miasto Jest Nasze, niekoniecznie mogą chcieć wesprzeć tę uchwałę. Zwłaszcza że sami złożyli niedawno niemal bliźniaczy projekt, o czym wczoraj poinformowali we wpisie na platformie X. 

„Wspólnie z całym klubem Lewica - Miasto Jest Nasze wnioskujemy o wprowadzenie uchwały do porządku obrad już na najbliższej sesji Rady Miasta, tj. 20.11.” - czytamy w komunikacie. Sam wniosek datowany jest na 16 października.

- Jesteśmy zaskoczeni, ponieważ wczoraj dowiedzieliśmy się, że MJN złożyło własny projekt, jednak ważne jest to, żeby ten podatek od martwych mieszkań wprowadzić. Liczymy, że któryś z tych dwóch projektów będzie przeprowadzony - komentuje Sławiński.

Niespodziewane wsparcie Razem w tej kwestii może udzielić PiS. Już wcześniej m. in. Dariusz Figura, czyli przewodniczący warszawskiego klubu, określał pomysł opodatkowania pustostanów jako ciekawą propozycję, o której warto dyskutować.

- W prywatnych rozmowach miałem okazję rozmawiać z przedstawicielami Prawa i Sprawiedliwości, którzy całkiem pozytywnie się wypowiadali na ten temat, ale żadnych oficjalnych rozmów nie prowadziliśmy jeszcze w tej sprawie - dodał rzecznik Razem.

Koalicja raczej na nie, miasto niezdecydowane

Inaczej na sprawę patrzy stołeczny radny rządzącej miastem Koalicji Obywatelskiej. 

- Największym celem tego pomysłu jest dowalić deweloperowi. Zyski społeczne są przy okazji, ale prymarnym celem jest uderzyć w przedsiębiorców, którzy z perspektywy Razem są naszym głównym wrogiem. Buduje się mit, że inwestorzy siedzą na tysiącach mieszkań, których nie chcą udostępniać za niskie pieniądze. Przypomina mi to Andrzeja Leppera, który mówił, że trzeba zabrać pieniądze bankom - komentuje radny KO, Piotr Wertenstein-Żuławski.

Jego zdaniem pomysł Razem jest nieuprawnioną ingerencją władzy politycznej w gospodarkę rynkową. Z Razem jest w stanie zgodzić się na współpracę dopiero wtedy, gdy rynek mieszkaniowy w Warszawie zacznie przypominać ten w Berlinie. W stolicy Niemiec fundusze inwestycyjne kupowały mieszkania hurtowo, podbijając ich cenę. Tamtejsi menadżerowie nie byli zainteresowani sprzedażą, a nawet wynajmem, bowiem otrzymywali premię od zysku, ponieważ rok w rok wartość nieruchomości rosła. Kadra menadżerska i udziałowcy funduszów byli z tego bardzo zadowoleni. To doprowadziło do gigantycznego problemu mieszkaniowego, gdzie ok. 30 proc. całości wykupiły fundusze inwestycyjne. W Warszawie nie ma takiego problemu. 

- Gdyby doszło do takiej sytuacji, że ktoś kupuje 30 tys., 70 tys. mieszkań i je trzyma, nawet nie wynajmując krótkoterminowo, wtedy możemy rozmawiać o rozwiązaniach, które wpuściłyby te lokale na rynek. Natomiast teraz takie podmioty mają po kilkadziesiąt mieszkań. Nie ma takiego gracza, który mógłby zdominować rynek. Miasto posiada ok. 90 tys. lokali, a do tego należy wliczyć mnóstwo mieszkań spółdzielczych czy prywatnych. Mamy dobrze zdywersyfikowany rynek mieszkalnictwa — dodaje Wertenstein-Żuławski. 

Co ciekawe postawa władz miasta jest bardziej niejednoznaczna. W odpowiedzi na interpelację dot. możliwości wprowadzenia takowego podatku wiceprezydent Aldona Machnowska-Góra zgodziła się, że budynek lub lokal mieszkaniowy, który jest traktowany jako lokata kapitału, powinien być wyżej opodatkowany. Problemem ma być ustalenie  wystarczająco dokładnej definicji prawnej „mieszkania zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej”, jaki pojawia się w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych.

„Aktualnie nie ma wyraźnej linii orzeczniczej, która jednoznacznie wskazywałaby, że każdy niesprzedany lokal mieszkalny będący w posiadaniu dewelopera powinien być opodatkowany według stawek gospodarczych. Na bieżąco śledzimy stanowiska ekspertów i środowiska naukowego” — dodała wiceprezydent.

Ostatecznie wszystko rozstrzygnie się podczas najbliższej sesji.

Kamienica przy ul. Wilczej 7 w Warszawie znajduje się w południowej pierzei zwartej zabudowy ulicy wytyczonej na terenach dawnego folwarku Kawęczyńskiego. Pierwotnie posesja należała do rodziny Ptaszyńskich, a następnie do Gracjana Jaegera. W 1855 r. nieruchomość zakupili Józef i Ewa z Gończykowskich małżonkowie Kędzierzyńscy. Kolejnymi właścicielami byli Andrzej i Zofia Tomaszewscy oraz Jakub Czerski.

W 1864 r. nieruchomość zakupiła filantropka Franciszka Robaczewska na potrzeby „Przytuliska”, zakładu opiekuńczego dla ubogich, chorych i bezrobotnych kobiet. Przytulisko było pierwszą tego typu placówką, jaka powstała na terenie Warszawy. W tym czasie wzniesiono również murowaną wąską oficynę mieszczącą kuchnię i refektarz oraz sypialnie (na parterze) i pracownie dla kobiet (na piętrze). Na terenie posesji znajdowała się również drewniana kaplica, którą w 1870 r. zastąpiła murowana pw. Matki Bożej Nieustającej Pomocy, ufundowana i poświęcona przez Bronisława Skarżyńskiego.

Kamienica jest cenna także dla badaczy

W uzasadnieniu decyzji Mazowiecki Wojewódzki Konserwator wskazuje, że kamienica dawnego Warszawskiego Domu Schronienia „Przytulisko” wraz z oficyną i kaplicą Matki Boskiej Nieustającej Pomocy stanowi niezwykle cenne źródło do badań nad działalnością zakładu dobroczynnego „Przytulisko” oraz historią powstałego w jego strukturach zgromadzenia zakonnego.

„Z perspektywy naukowej miejsce to wpisuje się w szerszy kontekst badań nad funkcjonowaniem inicjatyw kościelnych i społecznych w warunkach ograniczeń systemowych przełomu XIX i XX w., a także nad formami przetrwania i rozwoju struktur zakonnych w okresie zaborów” - argumentuje Marcin Dawidowicz, mazowiecki konserwator.

Ponadto zabudowa ta stanowi ważne źródło do badań nad działalnością projektową zatrudnionego od 1913 r. na stanowisku architekta diecezjalnego K. S. Jakimowicza oraz nad zaangażowaniem społeczeństwa w działalność dobroczynną, wyrażającą się m. in. we wsparciu przebudowy i remontu siedziby przytuliska oraz budowy znajdującej się w jego obrębie kaplicy.

Działała tam konspiracja i noclegowali w niej jeńcy wojenni

Zakład dobroczynny „Przytulisko” stał się siedzibą działającego w konspiracji zgromadzenia zakonnego założonego w 1882 r. przez ojca Honorata Koźmińskiego. Przełożoną zakonu została Kazimiera Gruszczyńska. Zgromadzenie początkowo funkcjonowało jako Zgromadzenie Sióstr Posłanniczek Serca Jezusowego, następnie Sióstr Franciszkanek od Cierpiących, Towarzystwo Pielęgnowania Chorych, a także Towarzystwo Opieki nad Pielęgniarkami, które w 1909 r. przemianowano na Towarzystwo Pielęgnowania Chorych św. Józefa. Działania te pozwoliły na rozpoczęcie działalności za zgodą władz rosyjskich i zalegalizowanie działań pielęgniarek pracujących w Przytulisku.

W latach 1910-1911 dokonano rozbudowy budynku frontowego i oficyny wg opracowanego wcześniej projektu Józefa Hussa, natomiast w latach 1913-1915 wybudowano nową kaplicę, której autorem był Konstanty S. Jakimowicz. Kaplica wyróżniała się swoim kształtem i technologią wykonania z użyciem żelazobetonu. W prezbiterium wykonano witraż wg kartonu Michała Borucińskiego, przedstawiający św. Józefa kaliskiego, w kaplicy ustawiono 2 ołtarze oraz wykonano tablice pamiątkowe. W kolejnych latach powiększono kaplicę włączając w nią zakrystię, którą następnie przekształcono na prezbiterium. Na wewnętrznym dziedzińcu znajdował się ogród o nieregularnym układzie ścieżek ze znajdującą się w centrum figurą św. Józefa wykonaną przez firmę Bracia Łopieńscy.  

W wyniku działań wojennych dach i górna część budynku frontowego uległy uszkodzeniu. Mimo zniszczeń kaplica była otwarta, także w czasie Powstania Warszawskiego. Odbywały się w niej spotkania mieszkańców stolicy. Po kapitulacji Warszawy dokonano prowizorycznych napraw zabezpieczających kaplicę. Wykonano również remont dachu budynku frontowego, pokrywając go częściowo dachówkami i papą na deskowaniu oraz przemurowano zniszczone fragmenty murów oraz ścian wewnętrznych.

Bezpośrednio po zakończeniu II wojny w Przytulisku urządzono dom noclegowy dla byłych jeńców wojennych, umieszczono także kuchnię Zarządu Miejskiego dla pracowników miejskich. W 1950 r. wykonano generalny remont kaplicy pod kierunkiem inż. B. Płacheckiego i K. Jakimowicza. W latach 70. XX w. podjęto prace adaptacyjne, dostosowujące wnętrze kaplicy do wymagań reformy liturgicznej. Kolejne remonty kaplicy miały miejsce w latach 1982, 2001 oraz 2014. W latach 1997-1999 przeprowadzono generalny remont i modernizację części mieszkalnej w budynku głównym i oficynie.

Obie akcje mają wieloletnią tradycję i stanowią stały element działań warszawskiej straży miejskiej w okresie Wszystkich Świętych. Funkcjonariusze czuwają nad bezpieczeństwem osób odwiedzających stołeczne nekropolie, wspierają organizację ruchu w rejonach cmentarzy oraz zapobiegają sytuacjom mogącym stwarzać zagrożenie dla życia, zdrowia lub mienia. W razie potrzeby strażnicy niezwłocznie udzielają pomocy.

Także w tym roku, w celu zapewnienia bezpieczeństwa podczas pierwszego listopadowego weekendu, na ulice Warszawy skierowanych zostanie około 400 strażniczek i strażników miejskich.

W ramach akcji „Hiena” prowadzone są wzmożone działania prewencyjne — zapobiegające kradzieżom, aktom wandalizmu oraz dewastacjom miejsc pochówku. Z kolei akcja „Znicz” koncentruje się na utrzymaniu bezpieczeństwa i porządku w ruchu drogowym, w tym na reagowaniu na przypadki nieprawidłowego parkowania oraz wspieraniu płynności ruchu w rejonach cmentarzy.

Policja zadba o bezpieczeństwo

Począwszy od 31 października do 3 listopada policjanci ruchu drogowego i pionu prewencji Komendy Stołecznej Policji będą dbać o bezpieczeństwo wszystkich odwiedzających cmentarze i wyjeżdżających w rodzinne strony. Wiele osób odwiedzi groby krewnych, bliskich i znajomych. Spowoduje to wzmożony ruch na drogach — nie tylko przy cmentarzach, ale także na odcinkach dojazdowych do Warszawy.

Tym samym policja apeluje, aby przed wyjazdem odpowiednio zaplanować trasę. Warto pamiętać, że w tym okresie ruch w wielu miejscach został tymczasowo zmieniony. Jeżdżenie „na pamięć” może więc okazać się dla nas zgubne.  

„Częstym widokiem, zwłaszcza w rejonie cmentarzy, może być policjant kierujący ruchem na skrzyżowaniu. Pamiętajmy, że wydawane przez niego polecenia i sygnały mają pierwszeństwo przed sygnalizacją świetlną i znakami drogowymi” - przypominają mundurowi. 

Nadchodzący weekend to także doskonały czas dla kieszonkowców na wzbogacenie. Policja uczula, aby nie zabierać ze sobą większej gotówki czy drogocennej biżuterii. Torby czy plecaki powinniśmy trzymać blisko siebie.

Warszawa po raz 50. włącza się w tradycję kwestowania na rzecz Starych Powązek. W sobotę i niedzielę (1–2 listopada) między 9:00 a 19:00 na terenie cmentarza pojawi się aż 350 wolontariuszy. Wśród nich będą m.in. Artur i Franciszek Barcisiowie, Artur Andrus, Katarzyna Grochola, Joanna Szczepkowska, Alicja Majewska, Irena Santor, Maciej Orłoś, Anna Seniuk, Krzysztof Ibisz oraz artyści zespołu „Mazowsze”. Organizatorem akcji jest Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami im. Jerzego Waldorffa.

„Kwesta powązkowska to nie tylko zbiórka, to spotkanie warszawiaków z ich historią i tradycją” – podkreślają organizatorzy.

Gdzie spotkać znanych kwestujących?

Wielu artystów ma swoje stałe miejsca. Maja Komorowska kwestuje przy Bramie św. Honoraty, Emilia Krakowska przy grobie Władysława Reymonta, a Magdalena Zawadzka przy nagrobku Gustawa Holoubka. Do kwestujących co roku dołączają także uczniowie warszawskich szkół, społecznicy i przyjezdni z całej Polski – od górali po kolejarzy.

Ponad 1700 odnowionych pomników dzięki darczyńcom

Zgromadzone środki przeznaczane są na konserwację zabytkowych nagrobków i kaplic.
Do tej pory odrestaurowano ponad 1700 obiektów, w tym w ubiegłym roku zakończono prace przy 14 pomnikach, a kolejne 20 zostało odświeżonych.

W 2026 roku planowana jest renowacja m.in. nagrobków rodzin Kozłowskich, Błeszyńskich i Michaux, a także grobów Stanisława Moniuszki i Ludwika Panczykowskiego.

Tradycja wpisana na listę dziedzictwa kulturowego

Kwesta na Starych Powązkach została w 2024 roku wpisana na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. To dowód, że tradycja przekazywana z pokolenia na pokolenie – chodzenia „z puszką” i przychodzenia, by wrzucić datek – stała się elementem tożsamości Warszawy.

Stare Powązki, wpisane do rejestru zabytków, stanowią unikatową galerię rzeźby i architektury sepulkralnej. Od 2014 roku nekropolia, wraz z innymi cmentarzami wyznaniowymi, ma status pomnika historii. Miasto od lat przekazuje dotacje na remonty nagrobków, kaplic i ogrodzenia. Dzięki tym środkom odnowiono m.in. bramę św. Honoraty i fragmenty ogrodzenia.

Linia kolejowa Warszawa Zachodnia-Terespol dzieli Rembertów na dwie części. Żeby dostać się na drugą stronę torów, samochody do tej pory musiały czekać w długich kolejkach przed przejazdami. Szlabany utrudniają życie nie tylko kierowcom, ale także pieszym i rowerzystom. Właśnie się to zmienia.

Przed terminem udało się oddać do użytku długo wyczekiwaną inwestycję — wiadukt nad torami przy ul. Chełmżyńskiej. Nowy obiekt, wzniesiony na czterech podporach, całkowicie zastąpił dotychczasowy przejazd kolejowy w poziomie szyn, dzięki czemu nie trzeba już czekać przed rogatkami. Obiekt przebiega nad ulicami Chłopickiego i Strażacką oraz torami kolejowymi, łącząc północną i południową część Rembertowa. Znajdują się na nim dwa pasy ruchu (po jednym w każdą stronę), chodniki i ścieżka rowerowa. Przy okazji zostały przebudowane okoliczne drogi – kierowcy korzystają już z nowego ronda na ulicy Chełmżyńskiej.

Dla osób z ograniczoną mobilnością przygotowano windy i pochylnie. Od strony północnej powstała też zatoka autobusowa z przystankiem komunikacji miejskiej.

Wiadukt jest częścią nowego układu drogowego o długości 700 m, który połączył skrzyżowanie ul. Chełmżyńskiej i Stelmachów z rondem po północnej stronie torów.

- Budowa nowych skrzyżowań bezkolizyjnych na sieci kolejowej znacząco podnosi poziom bezpieczeństwa podróżnych i pracowników kolei. Eliminacja punktów kolizyjnych zmniejsza ryzyko wypadków oraz poprawia płynność ruchu. W planach inwestycyjnych mamy budowę kolejnych wiaduktów i tuneli, które poprawią efektywność transportu szynowego i bezpieczeństwo na sieci – powiedział Piotr Malepszak, wiceminister infrastruktury.

Długo wyczekiwany wiadukt, to efekt wzorcowej współpracy samorządu, rządu i kolei, za którą serdecznie dziękuję wszystkim zaangażowanym — dodał Rafał Trzaskowski, prezydent Warszawy.

Dopełnieniem inwestycji będzie zieleń. Ogrodnicy posadzą 257 drzew, głównie klonów zwyczajnych i robinii akacjowej, blisko 1650 krzewów, m. in. tawuły japońskiej, śliwy tarniny.

Inwestycja kosztowała niemal 70 mln złotych

Całość inwestycji kosztowała ponad 68 mln złotych brutto. Udział PKP PLK oraz Warszawy wynosił dokładnie po 50 proc. Ze strony Ratusza inwestorem był Stołeczny Zarząd Rozbudowy Miasta (SZRM), a wykonawcą robót firma Intop Warszawa. Kolejarze ze swojej strony skorzystali ze środków europejskich, a dokładniej Funduszu Spójności w ramach programu FEnIKS.

Wszystkie pozostałe prace przy wiadukcie na ul. Chełmżyńskiej potrwają do końca roku.

To nie koniec prac we wschodniej Warszawie

Tunel na ul. Marsa

Wiadukt nad torami kolejowymi to nie jedyna inwestycja w Rembertowie. Pod koniec lipca 2025 r. PKP PLK podpisało umowę ze SZRM-em na budowę tunelu drogowego w ciągu ul. Marsa i al. Gen. Chruściela „Montera” – jednej z głównych tras wylotowych ze stolicy.

Tunel będzie miał 140 m długości i połączy Nowy i Stary Rembertów. Prace potrwają 2,5 roku, a ich koszt to ponad 109,5 mln zł netto. Za realizację odpowiada konsorcjum firm Intop S.A. i Intop Warszawa (ta sama firma odpowiedzialna za wiadukt). Także w tym przypadku koszty inwestycji zostały podzielone po równo między miasto i PLK SA. Plac budowy przekazano wykonawcy pod koniec sierpnia.

Ruszyła budowa tunelu w Wesołej

W sąsiedniej dzielnicy rozpoczęła się budowa 160-metrowego tunelu na ul. 1 Praskiego Pułku WP. Powstanie tu dwupasmowa droga, chodnik, ścieżka rowerowa oraz bezpośrednie połączenia z przystankami kolejowymi i autobusowymi. Tunel będzie dostępny dla osób z niepełnosprawnościami – zaplanowano windy.

Przebudowane zostaną też ul. Okuniewska i Bartosza Głowackiego. Zakończenie prac planowane jest w III kwartale 2027 r. Koszt inwestycji to 76 mln zł netto, a wykonawcą jest firma Warbud.

Jednak nie to wzbudziło zainteresowanie miejskich radnych oraz internautów, a dosyć ciekawa instalacja na dachu kościoła. Uwagę na nią zwrócił warszawski radny z klubu Lewica - Miasto Jest Nasze Jan Mencwel. Aby ją zobaczyć nie potrzeba specjalistycznego sprzętu, ani nawet zwyczajnego drona. Nie potrzeba również nawet wychodzić z własnego mieszkania czy biura, bowiem na samych zdjęciach satelitarnych Google Maps czy map ukośnych możemy zobaczyć wielki znak krzyża, stworzony z dziesiątek paneli fotowoltaicznych.

„Gratulacje dla proboszcza z kościoła na warszawskim Grochowie, który po cichu połączył dwie zwaśnione Polski: Położył na dachu panele fotowoltaiczne, ale ułożył je w kształt krzyża. Widać tylko z nieba, ale moim zdaniem Bóg widzi i cieszy się!” - skomentował we wpisie na platformie Facebook Jan Mencwel.

Równie pozytywnie wypowiadali się internauci, komentujący wpis radnego. „Pięknie”, „bardzo ładnie”, „no i elegancko” czy „świeć Panie nad jego... dachem” - to tylko kilka z dziesiątek odpowiedzi i tysięcy reakcji.

Panele fotowoltaiczne ułożone są na południowo zachodniej stronie kościoła. Z poziomu ulicy, patrząc na lewą część budynku, gdzie środek stanowi wejście, widać jedynie ich zarys, gdyż resztę zasłonięta jest przez kąt spadkowy dachu.

To tych szokujących wydarzeń doszło nieco ponad tydzień temu. Młody chłopak, spacerując ulicami Pragi-Południe, został zaczepiony przez starszego mężczyznę, który właśnie wyszedł z jednego z klubów. 24-latek poprosił o pomoc we wskazaniu drogi do centrum. Chwilę później, podczas wspólnego spaceru, pytający o drogę zaatakował młodszego mężczyznę.

„Ofiara była bita pięściami po twarzy, wbijano jej palce w oczy, a także doprowadzono ją do innej czynności seksualnej. Napastnik następnie ukradł wszystko, co było możliwe i dodatkowo zniszczył okulary korekcyjne i aparaty słuchowe. Łączna wartość strat wyniosła ponad 18 tys. złotych” — wyjaśnia podinsp. Joanna Węgrzyniak, oficer prasowy Komendy Rejonowej Policji VII.

W wyniku brutalnej napaści chłopak doznał licznych obrażeń zewnętrznych, jak i wewnętrznych organizmu, wliczając w to wywołanie chorób realnie zagrażających życiu.

Jak przekonuje policja, bardzo szybko udało się ustalić, kto najprawdopodobniej dopuścił się przestępstwa. Należy jednak zaznaczyć, że ofiara napaść zgłosiła dopiero po jakimś czasie. 

Napastnik był znany policji

Okazuje się, że zatrzymany przez kryminalnych 24-latek był już wcześniej notowany i dobrze znany policji. Zgromadzony materiał dowodowy został przekazany do Prokuratury Rejonowej Warszawa-Praga Południe. Tam mężczyzna usłyszał od prokuratora szereg zarzutów: rozboju, pobicia, spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, innej czynności seksualnej, ukrycia dokumentów i zniszczenia mienia. Tym samym napastnikowi grozi teraz nawet 15 lat pozbawienia wolności.

Mężczyzna decyzją sądu został już tymczasowo aresztowany na okres trzech miesięcy. 

Nie wiadomo dlaczego 24-latek zdecydował się napaść na młodszego mężczyznę. Niewykluczone, że był pod wpływem środków odurzających. To jednak ustala prokuratura.

Od ostatniego roku kino Luna, mieszczące się w starym budynku z lat 50. przy ul. Marszałkowskiej 28, borykało się z wieloma problemami. Najpierw zostało tymczasowo zamknięte, później pojawiły się obawy o jego potencjalnym zamknięciu i podzieleniu losu Feminy, przerobionej na Biedronkę. Na szczęście plotki okazały się przesadzone, a kino wróciło do działania w marcu 2025 roku, po częściowym remoncie. Warto dodać, że marcowe otwarcie Luny stało się warszawskim hitem, bowiem kino odwiedziło ponad 71 tys. widzów.

Do pełni szczęścia brakowało tylko generalnej modernizacji, która nie była możliwa aż do dzisiaj. Na przeszkodzie stały kwestie własnościowe. Jeszcze w 2014 roku Mazowiecki Instytut Kultury (MIK) stał się właścicielem budynku. W skład przejętej nieruchomości nie wchodziła jednak powierzchnia obejmująca hol kasowy i część biurową. MIK podjął starania, aby nabyć brakującą część budynku od dotychczasowego właściciela, czyli Agencji Mienia Wojskowego. Środki na zakup – 3,7 mln zł – przekazał samorząd województwa mazowieckiego.

 – Uporządkowanie spraw własnościowych kina było naszym priorytetem. Dzięki przeznaczeniu środków na wykup terenu wejścia i holu samorząd stał się właścicielem całego obiektu i może inwestować środki w jego przebudowę – wyjaśnia Katarzyna Bornowska radna województwa mazowieckiego.

Umowa w tej sprawie została podpisana we wrześniu tego roku. 

Miesiąc później, bo w tym tygodniu udało się podpisać umowę z wykonawcą na opracowanie kompletnej dokumentacji projektowej z uzyskaniem niezbędnych pozwoleń na przebudowę Kina Studyjnego Luna. Dokumentacja obejmie przekształcenie istniejącej przestrzeni w obiekt z trzema salami kinowymi oraz modernizację infrastruktury technicznej, w tym instalacji sanitarnych, elektrycznych i teletechnicznych. Zakładany koszt renowacji Luny to 2 mln 34 tys. zł.

– Od uruchomienia kina w marcu tego roku, seanse w Lunie – a szczególnie cykle tematyczne i festiwale – cieszą się ogromną popularnością. Jednak, aby przez kolejne lata kino mogło pełnić swoją funkcję - dostępnego dla wszystkich centrum kultury i edukacji filmowej musi przejść pełną modernizację. Podpisanie umowy z firmą projektową to ważny moment w historii kina. Cieszę się, że dzięki wsparciu Samorządu Województwa Mazowieckiego piszemy tę historię – mówi dyrektor Mazowieckiego Instytutu Kultury Magdalena Ulejczyk.

MIK zdecydował się na wybór koncepcji obejmującej stworzenie przestrzeni z 3 salami kinowymi:

• dużej – na 329 miejsc;
• średniej – na 99 miejsc;
• małej – na 42 miejsca.

Dokumentację wykona firma Sound and Space sp. z o.o. Realizacja części podstawowej, czyli kompletnej dokumentacji projektowej wraz z niezbędnymi pozwoleniami, jest przewidziana na 19 miesięcy, czyli do czerwca 2027 roku.

Otwarcie kina Luna okazało się hitem

Kino Studyjne Luna wróciło na mapę Warszawy w marcu po blisko rocznej przerwie. Ponowne otwarcie okazało się hitem – ponad 71 tys. widzów indywidualnych i ponad 10 tys. widzów z grup szkolnych. Kino jest częścią programu edukacyjnego samorządu województwa „Kulturalna Szkoła na Mazowszu”, a także przystąpiło do Interdyscyplinarnego Programu Edukacji Medialnej i Społecznej „KinoSzkoła”. W salach Luny były wyświetlane filmy w ramach: 

• Tygodnia Kina Hiszpańskiego,
• Millenium Docs Against Gravity,
• Timeless Film Festival Warsaw,
• Filmatura HAS.2025 Literacki Festiwal Filmowy
• Warszawskiego Festiwalu Filmowego.

To dopiero rozgrzewka, bo nowa ekipa kina nie zwalnia tempa w organizacji wydarzeń kulturalnych. W nadchodzących miesiącach LUNA szykuje wiele wyjątkowych wydarzeń – na początku listopada odbędzie się retrospektywa Akiry Kurosawy, a później widzowie będą mogli świętować Halloween, Mikołajki i Sylwestra. W planach są również nowe cykle, m. in. kino nieme z muzyką na żywo, seanse dedykowane kobietom i kino dla bobasa.

Stołeczny Zarząd Rozbudowy Miasta otworzył w końcu oferty, nadesłane w czerwcowym przetargu na modernizację czterokondygnacyjnego budynku przy ul. Kasprzaka 22 na Woli. Gmach, powstały na planie litery „U”, jest charakterystycznym obiektem tej części dzielnicy, bowiem jego południowa elewacja współtworzy pierzeję ul. Kasprzaka. Zachodnie skrzydło przylega do ul. Skierniewickiej, a wschodnie do ul. Tadeusza Łomnickiego. Jak określają to urzędnicy, jest to jedna z najważniejszych inwestycji kulturalno-administracyjnych w stolicy.

Po remoncie funkcjonować mają tam dwie instytucje: Teatr Żydowski i Centrum Kultury Jidisz oraz Urząd Pracy m.st. Warszawy. Ta pierwsza będzie mieścić się na dwóch dolnych kondygnacjach, czyli na niskim i wysokim parterze. Resztę zajmie urząd.

Ogłoszony konkurs obejmował całościową modernizację tego czterokondygnacyjnego kolosa z lat 50., wpisanego do gminnej ewidencji zabytków. W ramach inwestycji przewidziano m. in.: wykonanie rozbiórek, przebudowę i rozbudowę obiektu, remont elewacji, a także zagospodarowanie terenu wraz z modernizacją chodników od strony południowej i wschodniej.

Wykonawca będzie musiał również przygotować projekt dla biura urzędu. Dokumentacja dla Teatru Żydowskiego jest już gotowa. Oczywiście budynek zostanie również wyposażony w nowy asortyment, w tym meble i potrzebny sprzęt biurowy.

Do konkursu zgłosiło się aż sześć firm. Najtańszą ofertę zaprezentowała spółka BUDIMEX S.A, która kosztuje ok. 115,2 mln zł. Z kolei najdroższą przedstawiła firma Tornus Polska Sp. z o.o., za niemal 190 mln zł. Przypomnijmy, że miasto zarezerwowało na tę inwestycję ok. 120 mln zł. Prowadzono również rozmowy z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego dot. współfinansowania renowacji obiektu.

Niezależnie od tego, która firma zwycięży, wykonawca będzie miał dokładnie 24 miesiące na finalizację całości prac, licząc od dnia podpisania umowy. 

Teatr Żydowski i Centrum Kultury Jidisz na Woli

Wynikiem przeprowadzanego remontu będzie przede wszystkim powstanie nowej siedziby znanego warszawskiego Teatru Żydowskiego. Istniejący już program funkcjonalno-użytkowy przewiduje powstanie tam m. in.:

• sceny głównej, na której odbywać się będą spektakle wieloobsadowe, ze stałą widownią na minimum 350 miejsc, w tym z jednym rzędem miejsc dla osób poruszających się na wózkach inwalidzkich oraz ich opiekunów;
• sceny kameralnej, na której obywać się będą spektakle dla mniejszej liczby aktorów, z mobilną widownią zapewniającą miejsca dla około 100 osób;
• pomieszczenia do prób o parametrach, które pozwolą na przygotowywanie spektakli na scenę główną oraz dającego możliwość prowadzenia w nim spektakli dla niewielkiej widowni;
• sali prób choreograficznych do tworzenia form ruchowych i prób niewielkich zespołów tanecznych;
• studia nagrań umożliwiającego prowadzenie nagrań spektakli z obu scen (głównej i kameralnej), a także nagrywania w studiu wokali oraz nagrań muzyków;
• magazynów do przechowywania dekoracji, kostiumów i sprzętu związanego z działalnością teatru;
• garderoby, pralni, charakteryzatorni, pracowni krawieckiej oraz dwóch pokoi typu hotelowego dla artystów występujących gościnnie.

Ponadto prace modernizacyjne związane będą z wykonaniem nowej technologii teatralnej, technologii scenicznej, mechaniki sceny, elektroakustyki, oświetlenia sceny, systemów multimedialnych, zapewnieniem właściwej akustyki oraz wyposażeniem wnętrz. To jednak nie koniec, bowiem teatrowi będzie towarzyszyć druga inwestycja.

Poza częścią teatralną powstanie także przestrzeń dla Centrum Kultury Jidysz (CKJ), w tym m. in. biblioteka, sala wielofunkcyjna dla około 100 osób, sala warsztatowa, miejsce dla seniorów oraz zaplecze administracyjne. Centrum ma kontynuować swoją wieloletnią działalność edukacyjną, skierowaną zarówno do młodzieży, jak i osób dorosłych oraz seniorów, w ramach Uniwersytetu Trzeciego Wieku i Żydowskiego Uniwersytetu Otwartego. CKJ pełni rolę kustosza kultury żydowskiej.

Remont był konieczny, bowiem ostatni raz pas był naprawiany ponad 15 lat temu. Drugim powodem jest rosnący ruch z Chopina. Lotnisko już teraz planuje większą rozbudowę, żeby móc obsługiwać ok. 30 mln pasażerów. A do tego potrzebne są dwa sprawne i nowoczesne pasy startowe.

Prace dotyczyły przede wszystkim wymiany nawierzchni oraz jej podbudowy. W sumie wymieniono obszar 24 tys. m kw., co stanowi ok. 20 proc. całości pasa startowego nr 1.

Dodatkowo po niemal dziesięciogodzinnej intensywnej nocnej pracy udało się wyremontować także skrzyżowanie dróg startowych. Oczywiście na ten czas konieczne było całkowite zamknięcie lotniska.

Aktualnie na Lotnisku Chopina wykorzystywane będą obie drogi startowe, zgodnie z bieżącą sytuacją operacyjną i warunkami atmosferycznymi.

• Pierwsza z nich biegnie w kierunku Ursus - Ursynów, w kierunku 11-29.
• Droga nr 3 biegnie w kierunku Piaseczno - Włochy - Ochota - Bemowo, 15-33.  

Warszawa w coraz większym stopniu to miasto osób starszych i seniorów. Grupy, która wymaga specjalistycznej opieki oraz wsparcia. Choć władze stolicy prowadzą działania w tym zakresie, np. otwarcie nowego oddziału na 200 łóżek w Stołecznym Centrum Opiekuńczo-Zdrowotnym przy ul. Mehoffera w 2023 roku, to nadal kropla w morzu potrzeb. Chodzi zwłaszcza o opiekę paliatywną, czyli całościową np. nad osobami nieuleczalnie chorymi. Siłą rzeczy najlepszym rozwiązaniem jest uruchomienie takiego hospicjum w okolicy zamieszkania osób potrzebujących. Niestety niektóre dzielnice mają z tym problem.

Jeszcze kilka lat temu, w strukturach SZPZLO Warszawa Praga-Południe funkcjonowało domowe hospicjum, które pomagało potrzebującym z tej dzielnicy. Z powodu ograniczeń kontraktu ze strony NFZ zostało ono zlikwidowane. Kolejne umowy podpisywano już z podmiotami spoza Pragi, co zdaniem mieszkańców doprowadziło do kłopotów z zapewnieniem szybkiej i profesjonalnej pomocy.

Z inicjatywą wyszła Parafia Św. Ojca Pio

Lukę po NFZ zdecydowała się zastąpić Parafia Św. Ojca Pio, która wyszła z inicjatywą budowy hospicjum dla mieszkańców na przeciwległej działce, w okolicy skrzyżowania Wału Miedzeszyńskiego i ul. Gen. A. E. Fieldorfa „Nila”. Niestety mimo poparcia pomysłu ze strony radnych i członków Zarządu Dzielnicy, pod koniec 2024 roku władze miasta wydały negatywną decyzję co do budowy kompleksu i przekazania terenu.

Z apelem do władz wystąpili nie tylko mieszkańcy, ale i miejscy radni. W swojej interpelacji Paweł Lech z Koalicji Obywatelskiej wzywał Ratusz do ponownego rozpatrzenia pomysłu budowy hospicjum na Gocławiu.

„W pełni podzielam Pana opinię, że problematyka opieki paliatywnej i hospicyjnej w Warszawie jest wręcz alarmująca. (...) teren przy ul. Gen. A. E. Fieldorfa „Nila” budzi zainteresowanie wielu podmiotów, jak chociażby organizacji pozarządowych, które borykają się z trudnościami w kontekście pozyskania nieruchomości na cele mieszkalnictwa dla osób z niepełnosprawnościami. (...) Miasto dołoży wszelkich starań aby ponownie rzetelnie przeanalizować możliwość „przekazania” terenu” — odpowiedziała mu Karolina Bober, p.o. dyrektora koordynatora ds. gospodarowania nieruchomościami.

Dziesięć miesięcy później od udzielenia odpowiedzi na tę interpelację, radny Paweł Lech zdecydował się przypomnieć miastu o sprawie hospicjum. Kilka dni temu miasto poinformowało, że jest skłonne przekazać wspomniany teren.

„Po sformułowaniu wizji zagospodarowania terenu na warszawskim Gocławiu determinowanej nie tylko przeznaczeniem terenu, ale również przepisami prawa, określoną polityką odnoszącą się do dyscypliny finansów publicznych oraz szeregiem innych czynników, Miasto planuje przeznaczyć przedmiotową nieruchomość do oddania w użytkowanie na cele działalności opiekuńczej” — ponownie przekazała Karolina Bober.

Jest jednak pewien haczyk. Wspomniany teren, mieszczący się naprzeciw Parafii Św. Ojca Pio, w miejscowym planie oznaczony jest symbolem C2 UP — czyli pod usługi publiczne. To oznacza, że miasto może przekazać ów teren jedynie w formie przetargu. Obecnie w tym miejscu znajduje się stacja LPG.

Na razie nie wiadomo kiedy dojdzie do ogłoszenia przetargu. Miasto zapewnia jednak, że komplementuje niezbędną dokumentację do jego przeprowadzenia, w tym badania roszczeń do przedmiotowej nieruchomości. 

Na pograniczu Śródmieścia oraz Woli, u zbiegu ul. Słomińskiego, al. Jana Pawła II i ul. Okopowej położone jest Rondo Zgrupowania AK „Radosław”. Nazwa równie unikalna, co niepraktyczna, dlatego powszechnie mówi się po prostu rondo Radosława. Starsi mieszkańcy nadal mogą pamiętać jego inną, oryginalną nazwę — rondo Babka. Jest to jedno z największych i najtrudniejszych skrzyżowań w całym mieście. 

W jego pobliżu, mimo świetnej lokalizacji, wznosi się relatywnie niewiele wieżowców. Poza ogromnym 63-metrowym Masztem Wolności, zdecydowanie najbardziej charakterystycznymi obiektami w okolicy są Centrum Handlowe Westfield Arkadia oraz dwa wysokościowce: 105-metrowy Babka Tower, wzniesiony jeszcze przed zmianą nazwy ronda oraz 120-metrowy Forest z 2022 roku.

W bezpośredniej okolicy Foresta znajdują się dwa niezagospodarowane tereny. Pierwszy, przy ul. Powązkowskiej, jest ogrodzony i porasta go bujna, dzika roślinność. Kiedyś jego część zajmowała słynna samowola budowlana - Czarny Kot. Na drugim obszarze, przy ul. Burakowskiej, wznoszą się pojedyncze, rozpadające się już budynki. Niegdyś swoją siedzibę miał tam klub Black Room. To właśnie z tym terenem wolski Zakład Gospodarowania Nieruchomościami zamierza zrobić porządek. 

Prezydent wydał zgodę — można burzyć

Kilka tygodni temu, 27 sierpnia, prezydent Rafał Trzaskowski wydał zgodę na wyburzenie aż ośmiu budynków, wznoszących się na trzech działkach, przy ul. Burakowskiej 8/10 oraz ul. Młocińskiej 9 i 13/15. Mowa o działkach 26/2, 27/3 i 31/3 z obrębu 6-03-02.

Stosowną umowę na przeprowadzenie wyburzenia ZGN zawarł jeszcze pod koniec czerwca. Same prace mają się zakończyć maksymalnie do 13 października. Oficjalnie urzędnicy zapewniają, że nie ma jeszcze konkretnych planów co do przyszłości działek, a ich celem było jedynie uporządkowanie terenu, który ma ok. 0,88 hektara — mowa więc o wielkiej przestrzeni.

„Rozbiórka dotyczy budynków, których stan bezpieczeństwa stanowi zagrożenie dla postronnych osób. Zdarzało się niestety, że na teren wchodziły nieuprawnione osoby” - odpowiada nam wolski ZGN.

Niewykluczone jednak, że intencje urzędników wykraczają poza czysto altruistyczną obawę o zdrowie i życie współmieszkańców. Bowiem ów obszar jest świetnym miejscem pod inwestycję deweloperską. 120-metrowemu Forestowi się udało. Swojego szczęścia z rondem Radosława przez ostatnią dekadę próbowało jeszcze kilku innych deweloperów.

Do trzech deweloperskich razy sztuka?

Pierwsze wzmianki o inwestycji przy rondzie Radosława pojawiły się w 2011 roku. Wtedy to spółka Rainbow Development zapowiedziała budowę wieżowca na sąsiednim terenie, na rogu Burakowskiej i Młocińskiej o roboczej nazwie „Rafaello Tower”. Planowano wtedy dwie wieże - 120 i 109,5 m oraz dwa mniejsze budynki. 

W 2013 w tym miejscu Green Property zapowiedziała budowę wysokościowca — Libero. Miał to być kompleks składający się z 120-metrowej wieży oraz mniejszego budynku z ceglaną elewacją. Budowę aż do rozbiórki w 2021 roku wstrzymywał hotel Czarny Kot — najsłynniejsza samowola budowlana w historii III RP. W międzyczasie powstał Forest, więc Libero z biurowca przemieniono w projekcie na apartamentowiec. Obniżono także bryłę do 96 metrów.

Niestety dla inwestora miasto zdążyło uchwalić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla ul. Burakowskiej. O mieszkaniówce nie było więc mowy. Z kolei na wybudowanie wieżowca w trybie „lex deweloper” nie zgodzili się urzędnicy.

W końcu dochodzimy do 2025 roku. Zarówno na działkach przy ul. Burakowskiej, jak i ul. Powązkowskiej, nadal obowiązuje mpzp. Jak wynika z dokumentów, jest to miejsce „śródmiejskiej zabudowy usług, handlu i biur”. Jednakże opublikowany tydzień temu projekt Planu Ogólnego — mającego wyższą hierarchię niż mpzp — przewiduje w tym miejscu strefę wielofunkcyjną z zabudową mieszkaniową wielorodzinną. Oczywiście jest to nadal projekt, który zaopiniować musi ok. 80 podmiotów i instytucji, jednak planiści wyznaczyli już parametry potencjalnego apartamentowca przy rondzie Radosława.

Miasto stawia na pierzeję, nie park wieżowców

Nowy budynek mógłby mieć maksymalnie 40 metrów — miałby więc jedynie 1/3 wysokości stojącej obok wieży Foresta. Pozostałe parametry, jak maksymalna powierzchnia zabudowy czy minimalna powierzchnia biologicznie czynna pozostały takie same jak w mpzp i wynoszą kolejno 60 proc. i 20 proc. Tym samym apartamentowiec miałby ok. 5,3 tys. mkw powierzchni w swoim największym wariancie.

Niewykluczone, że za kilka miesięcy znowu usłyszymy o planach inwestycyjnych w okolicy ronda Radosława. Jeżeli dzielnica zdecyduje się na sprzedaż działki, nowy właściciel zapewne postawi tu apartamentowiec. W takiej lokalizacji ceny zapewne przekraczałaby 40 tys. złotych za metr.

Warszawski etap ogólnopolskiego testu nie pozostawia wątpliwości. Na trasie z Wilanowa, liczącej 13 kilometrów, rowerzysta dotarł na metę jako pierwszy, wyprzedzając samochód elektryczny i tramwaj o pełne sześć minut.

To nie był przypadek. Dwa kółka okazały się najszybsze na większości z sześciu tras w trzech badanych miastach. W klasyfikacji generalnej, sumującej czas, koszt, emisję CO2, dostępność i uniwersalność, rower zdobył w Warszawie 36 punktów na 48 możliwych. Jego przewaga jest miażdżąca w kategorii ekologia (zerowa emisja) i koszty (przejazd praktycznie darmowy). Średnia prędkość? 15 km/h, co w mieście często oznacza wyprzedzanie stojących w korkach samochodów.

Elektryk parkuje za darmo, jedzie buspasem

Mocne, drugie miejsce w stolicy (35 pkt) zajęły samochody elektryczne. To one były najszybsze na trasie z Bemowa (7 km). Ich siłą nie jest jednak wyłącznie prędkość przelotowa, ale przywileje: darmowe parkowanie w płatnej strefie i możliwość jazdy buspasami. 

Gdy kierowca spalinowego auta w centrum płaci za postój prawie 10 zł (na potrzeby testu uwzględniono dwie godziny postoju), użytkownik elektryka parkuje za free. Roczna różnica jest kolosalna – przy codziennych dojazdach koszt parkowania spalinówki w Warszawie może przekroczyć 10 000 zł. Koszt samego przejazdu elektrykiem jest również konkurencyjny – średnio 1,5 zł za kurs wobec 3,7 zł dla auta spalinowego. 

Elektryk to wybór szybki, ale wciąż elitarny, o najniższej punktacji w kategorii dostępności cenowej.

Komunikacja miejska trzyma poziom. Metro i tramwaj w czołówce

Warszawski Transport Publiczny wypadł nadspodziewanie dobrze, zdobywając 33 pkt i plasując się tuż za elektrykiem. Uczestniczka jadąca metrem z Bemowa oraz druga, która wybrała tramwaj z Wilanowa, dotarły na metę jako wiceliderki swoich tras. To pokazuje siłę bezkolizyjnych torowisk i wydzielonych tras. 

Średnia prędkość komunikacji miejskiej w Warszawie (14 km/h) była wyższa niż samochodu spalinowego (12 km/h). Pod względem dostępności cenowej to właśnie komunikacja zbiera najwyższe noty, nie wymagając inwestycji we własny pojazd.

Samochód spalinowy na dnie rankingu. Ofiara systemu?

Auto spalinowe to niekwestionowany przegrany tegorocznego testu w Warszawie, z zaledwie 20 punktami na 48. W rankingu czasowym na trasie z Wilanowa zajął ostatnie miejsce, ulegając nawet tramwajowi. Głównym obciążeniem okazały się koszty, zwłaszcza parkowanie, które stanowi lwią część kwoty niemal 19 zł za dwukierunkowy przejazd i postój. To pojazd najmniej przyjazny dla miasta (emisja 1,518 kg CO2e na przejazd) i portfela użytkownika w codziennym, miejskim użyciu.

Dwa lata testów – jedna, wyraźna tendencja

Porównanie z ubiegłoroczną edycją testu (która obejmowała też skutery) ukazuje wyraźny trend. Mieszkańcy Warszawy, którzy chcą jeździć szybko, tanio i czysto, powinni przesiadać się na rowery. To rozwiązanie niepokonane w obu edycjach.

Zmiana nastąpiła na pozycji drugiej - w 2024 roku podium uzupełniały rower elektryczny i skuter, teraz jest to auto elektryczne, które wyprzedziło komunikację miejską. To sygnał, że miasta, wprowadzając przywileje dla zeroemisyjnych aut, realnie zmieniają kalkulację korzyści. Samochód spalinowy konsekwentnie pozostaje na szarym końcu.

Wnioski są jasne - Warszawa, przynajmniej w centrum, zmierza w kierunku miast dla ludzi, a nie dla samochodów. Priorytety są czytelne: rowerowa infrastruktura, przywileje dla transportu publicznego i elektromobilności. Dołączając do tego Strefę Czystego Transportu, która miała stać się realnym zagrożeniem dla starszych spalinowców, w tym nowym porządku klasyczny samochód staje się najmniej racjonalnym wyborem.

Zaczęło się od włamania do sąsiadów

- Chodziło o zapewnienie bezpieczeństwa mojej rodzinie i bliskim. W 2023 roku, przed Halloween, na naszym osiedlu doszło do włamania - dwa segmenty ode mnie. Wtedy mój syn zapytał mnie „Tato, a jakby ci złodzieje włamali się do nas, to co zrobimy?” To mną wstrząsnęło. Co z tego, że mam umiejętności, by ochronić rodzinę, skoro tak często nie ma mnie w kraju? Wtedy zacząłem inwestować w projekt straży sąsiedzkiej - opowiada Łukasz Osiecki, mieszkaniec Wawra.

W ten oto sposób w Wawrze, a dokładniej na terenie Osiedla Las, narodziła się unikalna inicjatywa, nie tylko na skalę Warszawy, ale i Polski.

Pomysłodawcą wawerskiej straży sąsiedzkiej jest Łukasz Osiecki — specjalista zajmujący się od 21 lat kwestiami bezpieczeństwa, pracujący m. in. w żandarmerii wojskowej, gdzie przygotowywał żołnierzy na misje zagraniczne. Ukończył Akademię Wychowania Fizycznego w Warszawie. Jest też absolwentem waszyngtońskiego wydziału Bezpieczeństwa Narodowego. Obecnie prowadzi szkolenia na całym świecie i pracuje w jednej z największych firm w Polsce, zajmując się ochroną infrastruktury krytycznej. Ma również czarny pas III dan w Krav Maga i Defendo.

Z USA do Polski Łukasz przywiózł nie tylko odpowiednie wykształcenie, ale i specyficzne amerykańskie myślenie dotyczące bezpieczeństwa, także w tym najmniejszym, lokalnym wymiarze. Zainspirowała go amerykańska idea „neighbourhood watch”, czyli koncept straży sąsiedzkiej.

Amerykańskie rozwiązanie nad Wisłą

Straż sąsiedzka to inicjatywa oddolna. Sąsiedzi współpracują ze sobą oraz z lokalnymi organami ścigania, w celu ograniczenia przestępczości w okolicy. Dzięki integracji mieszkańców i prowadzeniu działań prewencyjnych zwiększa się poczucie bezpieczeństwa sąsiadów, a także ułatwia się pracę policji. W USA idea ta pojawiła się jeszcze w latach 60. XX wieku, na początku jedynie w Nowym Jorku. Następnie przez kolejne dekady pomysł straży zaczął zdobywać popularność w innych krajach anglosaskich. Obecnie w samej tylko Ameryce funkcjonuje niemal 34 tys. takich straży. W ich skład wchodzą ludzie różnych zawodów i narodowości. Łączy ich poczucie odpowiedzialności za dobro i bezpieczeństwo lokalnej społeczności — ich rodzin oraz sąsiadów.

Członkowie straży sąsiedzkiej z Osiedla Las zajmują się nie tylko patrolowaniem swojej okolicy – także podczas spacerów z psami czy biegania. Często się spotykają, wymieniają informacjami i weryfikują je. Współpracują także z policją i strażą miejską. Nie działają jednak w cieniu, wręcz przeciwnie — chcą być bardzo widoczni. Ich obecność ma bowiem charakter prewencyjny i odstraszający. Ma to być wyraźny znak dla każdego potencjalnego włamywacza — każdy z nas na osiedlu ma baczenie na sąsiada i jest gotowy do pomocy.

- Na początku o swoim pomyśle poinformowałem dzielnicowego. Z czasem doszło do mojego spotkania m. in. z burmistrzem Wawra oraz dzielnicowymi komendantami policji i straży miejskiej. Przedstawiłem im swoją ideę, korzyści jakie płyną z niej dla lokalnej społeczności, ale też wszelkie ryzyka. Następnie należało przekonać do pomysłu samych mieszkańców. Na moje pierwsze spotkanie dotyczące straży sąsiedzkiej przyszło tylko osiem osób, chociaż i tak więcej, niż się spodziewałem. Niemniej udało się rozpocząć ten projekt, który trwa już niemal dwa lata - mówi Osiecki.

Nie chcą wchodzić w kompetencje policji oraz „bawić się w strażników Teksasu”. Członkowie straży sąsiedzkiej z Wawra wszystkie zgromadzone informacje przekazują policji. Dane są uprzednio sortowane, aby służby mogły działać już na konkretnych materiałach. Ponadto dwa razy do roku organizowane są debaty dotyczące bezpieczeństwa, z udziałem władz dzielnicy.

- Pomagamy policji, ponieważ nasze zadanie jest nastawione głównie na profilaktykę. Jako osoba doświadczona w technikach interwencji, wiem jak ryzykowne mogą być próby zatrzymania kogokolwiek. Tym bardziej, że polskie prawo jest niekonkretne, np. w przypadku naruszenia miru domowego. Stąd zakładanie kamizelek czy otwarte patrolowanie w ciągu dnia. Potencjalni przestępcy mają wiedzieć, że jesteśmy czujni - dodaje twórca straży.

Prowadząc straż sąsiedzką, Łukasz stawia również na różnorodne szkolenia, m. in. z psychologii konfliktu (które organizuje także zawodowo). Członkowie straży uczą się również, jakie działania podejmować w sytuacjach kryzysowych i dlaczego najczęściej najlepszym rozwiązaniem jest zadzwonienie na policję lub straż miejską. Duży nacisk stawiany jest na poczucie wspólnoty i integrację — także towarzyską. 

- Wcześniej, po powrocie do Polski, zamykałem się w swojej enklawie, nie interesowali mnie sąsiedzi. Dzięki organizacji straży sąsiedzkiej udało mi się poznać już ponad sto osób i wiele rodzin, z różnych kręgów kulturowych. Ostatnio napisało do mnie nawet małżeństwo z Macedonii, zainteresowane naszym projektem w Wawrze. Kiedyś byliśmy dla siebie na Osiedlu Las obcymi ludźmi, a teraz często się widzimy, uśmiechamy do siebie, organizujemy spotkania: grill, mecz siatkówki na plaży nad Wisłą, a nawet wspólną wigilię. Integracja między sąsiadami to najmocniejszy filar całej inicjatywy straży - mówi Łukasz Osiecki.

Nie udałoby się osiągnąć tego wszystkiego bez wsparcia Rady Osiedla Las oraz wszystkich mieszkańców, którzy uwierzyli w ten projekt. Łukasz dodaje, że dzięki tej inicjatywie czuje się spełniony.

Podobne odczucia mają pozostali członkowie straży, którzy działają aktywnie dla zwiększenia poziomu bezpieczeństwa i komfortu życia na Wawrze. To wszystko nie wydarzyłoby się, gdyby nie sąsiedzi, którzy uwierzyli w projekt i go wsparli. Teraz sami są dumni ze swoich osiągnięć, podobnie, jak ich rodziny.

Pomysł powoli przechodzi na inne osiedla

Pomysł Osieckiego znalazł już swoich naśladowców. Zainspirowani jego działaniami, mieszkańcy Osiedla Radość, również zdecydowali się zorganizować własną straż sąsiedzką, która funkcjonuje już od ponad roku. Jednym ze współzałożycieli straży w Radości jest Tomasz Szmigiel, od grudnia 2024 roku Radny Osiedla Radość. Zawodowo zajmuje się m. in. prowadzeniem projektów oraz wdrażaniem usprawnień w dużych korporacjach z branży finansowej. Prywatnie przez 30 lat trenował sztuki walki.

Jak sam podkreśla - radościańska straż powiększa się organicznie. Wraz z Tomaszem Karmelitą — drugim współzałożycielem Straży Sąsiedzkiej Radość, który również jest radnym osiedla, werbują mieszkańców osobiście. Dzieje się to głównie przy okazji lokalnych wydarzeń oraz spacerów z psami. W ciągu 15 miesięcy rozbudowali grupę do kilkudziesięciu członków.

Tomasz podkreśla, że potrzeby i priorytety mieszkańców w zakresie bezpieczeństwa się różnią – jedni chcą reagować np. na głośne wieczorne spotkania towarzyskie połączone ze spożywaniem alkoholu, organizowane w miejscach na to niedozwolonych (np. place zabaw dla dzieci) lub pojawiające się na ulicach osiedla dzikie zwierzęta, inni oczekują interwencji tylko przy próbach włamań lub kradzieży. Pomimo tego grupa się powoli dociera i każdego miesiąca staje się coraz bardziej zintegrowana. Wzorem dla Tomasza jest straż sąsiedzka z Osiedla Las.

Duży wpływ na jego zaangażowanie miały osobiste doświadczenia - dwa włamania. Pierwsze miało miejsce ponad trzy dekady temu, kiedy mieszkał jeszcze z rodzicami w bloku na Gocławiu. Do drugiego doszło dziesięć lat temu, kiedy mieszkał ze swoją rodziną w segmencie szeregowym w Międzylesiu. Wtedy to jego żona oraz kilkuletnie dziecko, weszli do domu, w którym nadal przebywali włamywacze.

- Nie da się opisać, co poczułem w chwili, gdy siedząc w pracy w centrum Warszawy, odebrałem telefon od żony, która powiedziała mi: „Tomek, ktoś jest w naszym domu”. Żonie z dzieckiem poleciłem jak najszybciej opuścić dom, a sam rzuciłem wszystko i pojechałem pędem do nich. Następnie razem z sąsiadem, uzbrojeni w łomy, sprawdziliśmy, czy wewnątrz już nikogo nie ma. Na szczęście złodzieje, najprawdopodobniej kiedy usłyszeli moją żoną w mieszkaniu, wyskoczyli przez balkon znajdujący się na górnej kondygnacji — wspomina Tomasz Szmigiel.

Jak dodaje, kiedy po tym wydarzeniu próbował zmotywować sąsiadów do wspólnego zakupu kamer monitoringu, usłyszał od jednej z sąsiadek, że „każdy powinien zadbać samodzielnie o swoje bezpieczeństwo”. Tomasz zgodnie z jej poradą – zadbał. Natomiast jeden z sąsiadów rok później padł ofiarą włamywaczy. Wspomniane wydarzenia cały czas rezonują w głowie Tomasza, m. in. dlatego zdecydował się na stworzenie straży sąsiedzkiej w Radości.

Jak dołączyć do straży?

Obecnie obie straże sąsiedzkie zrzeszają po kilkudziesięciu członków. Mieszkańcy osiedli Las i Radość zainteresowani dołączeniem, mogą napisać wiadomość na adres:

• strazsiasiedzkaosiedlelas@gmail.com dla osiedla Las;
• strazsasiedzkaradosc@gmail.com dla osiedla Radość. 

Następnie trzeba ustalić termin spotkania z organizatorami, na którym zostaną wyjaśnione wszelkie zasady oraz reguły, panujące w straży.

Członkowie straży w Osiedlu Las płacą również dobrowolną składkę, dzięki której możliwy jest zakup różnego rodzaju sprzętu: latarek, kamizelek odblaskowych, kamer czy tabliczek informacyjnych.

Osoby należące do straży starają się regularnie spotykać, aby omówić najważniejsze problemy swojego osiedla.

Obecnie straż kierowana przez Łukasza Osieckiego pracuje nad specjalną aplikacją, dzięki której mieszkańcy obu osiedli będą mogli zgłaszać anonimowo podejrzane sytuacje. Zaprzęgnięte do pracy AI ma pomóc w odsiewaniu fałszywych zgłoszeń.

Już niedługo, 6-7.09.2025 w podwarszawskich Błoniu, odbędą się targi Tac -Zone. Będzie to idealne miejsce i czas, by spotkać się i porozmawiać o inicjatywie, jaką jest straż sąsiedzka. Osoby zainteresowane inicjatywą na swoim osiedlu, będą mogły spotkać się z wawerskimi inicjatorami straż. Podczas targów odbędą się również panele dyskusyjne poświęcone m. in. kwestiom bezpieczeństwa.

Przy placu Politechniki 4 wznosi się jedna z najdłużej realizowanych inwestycji w Warszawie, której początki sięgają pierwszej połowy lat 90. XX wieku. W 1992 roku, w czasach dzikiego kapitalizmu, działkę pod wskazanym adresem przejęła w użytkowanie wieczyste Spółdzielnia Budowalno-Mieszkaniowa „Bratniak”. Zadeklarowano wtedy, że do końca 1993 roku wybudowany w tym miejscu zostanie nowoczesny biurowiec. Faktyczne prace ruszyły dopiero trzy lata później. W 2004 roku zgodnie z dziennikiem budowy udało się wytyczyć ogrodzenie. Stan surowy budynku osiągnięto po 12 latach.

Powolne prace, które prowadzono m. in. dlatego, aby nie wygasło pozwolenie na budowę, trwały aż do 2021 roku. W międzyczasie koncepcje na budynek ulegały wielokrotnej zmianie: pierwotnie miał mieć kopułę, później zwiększono jego rozmiary, a na koniec wyrzucono betonowe ściany na rzecz szklanych.

Jeszcze w 2000 roku inwestycja stała się niezgodna z przyjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W 2007 roku zmniejszono jego rozmiar do 33 metrów, po częściowej rozbiórce, a w 2011 roku ponownie uzyskał pozwolenie na budowę, które zalegalizowało wszystkie wcześniejsze nieprawidłowości.

Dopiero we wspomnianym 2021 roku spółdzielnia w końcu sprzedała obiekt znanej w Warszawie spółce Paradox Investment.

Śmiałe plany pokrzyżował konserwator

W 2021 roku nowymi właścicielami „szkieletora” stali się Piotr Bujnowicz i Szymon Lenkowski, którzy do tej pory kupili i odrestaurowali takie zabytkowe budynki jak Tumska 40 we Włochach czy Gościerdowska 7A na Targówku. Ich spółka, Paradox Investment, skupia się głównie na zakupie i rewitalizacji popadających w ruinę kamienic oraz budynków, tworząc w nich mieszkania czy apartamenty.

Po zakupie Politechniki 4 zapowiedzieli, że prace budowlane biurowca zostaną rychło sfinalizowane, tym razem w formie przeszklonej wieży z zaokrąglonymi narożnikami, której projektantem był Tomasz Purchała z pracowni Blokhauz. Nowy, oszklony gmach z przestrzenią biurową miał być gotowy wiosną 2022 roku. Niestety dla inwestorów w 2021 roku projekt zablokował ówczesny wojewódzki konserwator zabytków — prof. Jakub Lewicki.

Mimo że Sąd Administracyjny orzekł później, że decyzja prof. Lewickiego była prawnie nieskuteczna, inwestorzy w 2024 roku odstąpili od pomysłu biurowca. Tym razem postawili na najbardziej sprawdzoną formę biznesu w Warszawie — budowę apartamentowca z parterem usługowym (uwzględniając wcześniejsze uwagi konserwatora). Przygotowanie nowego projektu zostało zlecone pracowni WXCA.

Namiastka włoskiego renesansu i baroku

W bezpośredniej okolicy inwestycji wznosi się Gmach Główny Politechniki Warszawskiej, który swoją architekturą nawiązuje do włoskiego renesansu oraz baroku. Podobnie robią to zarówno przedwojenne kamienice, jak i budynki z okresu PRL-u (poza Polną 54). Tym samym projekt WXCA mógł zostać estetycznie dopasowany do otaczającej zabudowy.

Ostatecznie budynek będzie mieć 33,5 metra wysokości, i pomieści w sobie 10 lokali mieszkalnych o powierzchni od 50 do 80 m kw. Dodatkowo na parterze zlokalizowana będzie przestrzeń usługowa, o rozmiarze 37 m kw. Paradox Investment planuje jeszcze tej jesieni zakończyć całość inwestycji. Budynek nie będzie miał garażu podziemnego, a mieszkańcy będą musieli szukać miejsca parkingowego w pobliskich uliczkach.

Gmach będzie wyższy o kilka kondygnacji względem przystających do niego kamienic. Patrząc z poziomu ulicy, budynek stanowi wyraźną dominantę przestrzenną. W rzeczywistości jest niższy niż pobliski blok mieszkalny, który jest jednak cofnięty względem centrum placu. Ciekawostką może być to, że przylegająca do Politechniki 4 kamienica była pierwotnie wyższa, niż powstający apartamentowiec Paradox Investment.

Nowoczesny design ponad historyczny styl

Fasada nowego apartamentowca ma współgrać z otoczeniem, acz nie będzie jego odzwierciedleniem. Jak zaznaczył w rozmowie z Raportem Warszawskim Szczepan Wroński, współzałożyciel pracowni WXCA, ich celem było zaprojektowanie obiektu zgodnie ze współczesnymi trendami, jedynie nawiązującego do historycznych stylów. 

- W dyskusji z obecnym wojewódzkim konserwatorem wypracowaliśmy rozwiązanie, które w naszej ocenie najbardziej wkomponowuje się w historyczna przestrzeń. Chcieliśmy jednak stworzyć architekturę współczesną, ale również według pewnych takich wspólnych mianowników z architekturą historyczną, czyli pełną rytmu, harmonii i posiadającą rozbudowane detale. Stąd taka decyzja odnośnie tektoniki elewacji czy proporcji okien - dodaje architekt. 

Innymi elementami przybliżającymi tę nowoczesną bryłę do zabytkowej zabudowy są m. in. brak boniowania na najwyższej kondygnacji czy postawienie na białą elewację. Ów „szlachetne tynki” zdaniem Wrońskiego mają w perspektywie 5-10 lat stać się dla Warszawiaków nieodłączną częścią placu Politechniki.

O krytykę obecnego projektu pokusili się m. in. dziennikarze muratora, którzy na łamach swojego tekstu zarzucają mu zwiększanie chaosu urbanistycznego tej części Warszawy. „Obiekt z przełomu XX i XXI w., doklejony do XIX-wiecznej zabudowy przy XVIII-wiecznym placu najzwyczajniej w świecie tu nie pasuje” - czytamy w artykule.

- Czasami zgadza mi się zgodzić z pewnymi tezami, jednak teraz mam kompletnie inne zdanie. Przy tych uwarunkowaniach, czyli powstawania inwestycji przez 30 lat, nikomu do tej pory nie udało się sfinalizować projektu - poza nami. Wszystkie instytucje, takie jak konserwator zabytków czy nadzór budowlany, uznały, że przygotowaliśmy najlepszy projekt - komentuje Wroński.

Kilka dni temu na platformie Facebook pojawił się wpis Ewy Sufin-Jacquemart, socjolożki, dyplomatki i byłej chargé d’affaires RP w Luksemburgu. Opisana sprawa dotyczyła bezczelnego oszustwa, jakiego miał dopuścić się polski kierowca taksówki, wobec starszej Ukrainki. Do tego zdarzenia doszło we wtorek, 21 października.

Kobieta, mając walizkę i dwa plecaki, wysiadła na Dworcu Wschodnim. Samolot powrotny do Ukrainy miała dopiero wieczorem. W perspektywie miała czekać kilkanaście godzin na zimnie. Na szczęście przez znajome Ukrainki została zaproszona do mieszkania Sufin-Jacquemart. Warto tutaj wspomnieć, że mieszkanie pani Ewy znajdowało się kwadrans od dworca, przy ul. Szwoleżerów w Śródmieściu.

„Na dworcu nie znalazła ani bankomatu, ani kantoru. Nie miała złotówek. Wyszła poszukać taksówki. Podszedł polski mężczyzna, „dokąd pani jedzie?”. „Ja taxi, zawiozę panią”. Zapytała, czy może mu dać hrywny. On zapytał, czy ma kartę płatniczą. Powiedziała, że tak” — pisze Ewa Sufin-Jacquemart.

Zgodnie z informacjami przedstawionymi na wystawionym paragonie niefiskalnym, taksówka przejechała dokładnie 6,5 km. Przypomnijmy, że w Warszawie obowiązują tylko dwie taryfy taksówkarskie:

• taryfa 1: 5 zł za 1 km w dni powszednie w godz. 6-22;
• taryfa 2: 7,5 zł za 1 km w dni powszednie w godz. 22-6, w niedziele i święta, 24, 31 grudnia oraz w Wielką Sobotę od godz. 19.

W przypadku starszej Ukrainki koszt kursu wyniósłby więc 32,5 zł, jednak ostateczna kwota była znacznie wyższa.

Po pierwsze oszust posłużył się taryfą 4, czyli pozamiejską, która wynosi 15 zł za kilometr. Taksometr pokazał więc 117,50 zł, jednak do tej sumy kierowca zdecydował się doliczyć „cenę umowną do zapłaty”. Sumarycznie seniorka musiała zapłacić aż 720 zł!

Oszukana kobieta nie miała czasu na składanie wyjaśnień przed policją.

„Oddałam kobiecie część tej kwoty ze wstydu za Polaka, który jest po prostu bandziorem bez czci i wiary. To dla niej i tak wielki stres, że została okradziona przez PIERWSZEGO POLAKA, którego spotkała na dworcu” — dodała Ewa Sufin-Jacquemart.

Prokurator i taksówkarz z cofniętą licencją

Sprawa jednak nie zakończyła się na pojedynczym wpisie. Zbulwersowani internauci szybko rozprzestrzenili wiadomość o oszuście, podającym się za taksówkarza. Zapowiedź złożenia zawiadomienia do prokuratury ogłosił już we wtorek Ośrodek Monitorowania Zachowań Rasistowskich i Ksenofobicznych. Jak informuje nas Prokuratura Okręgowa Warszawa-Praga do tej pory (tj. 24.10) żadne zawiadomienie nie zostało przesłane.

Sprawdzając dane widniejące na paragonie, a dokładniej NIP, można zauważyć, że niemal miesiąc temu, 26 września, Urząd m.st. Warszawy cofnął przedsiębiorcy, panu Jarosławowi, licencję na przewóz taksówką. Z kolei 1 października mężczyzna stracił licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Nie wykluczone, że starsza Ukrainka padła ofiarą tego samego człowieka.

„Z ostrożności procesowej dodam, że istnieje wciąż szansa, że panu Jarosławowi ktoś ukradł jego samochód o nr rejestracyjnym WF (...) oraz kasę fiskalną i jeździ teraz po mieście okradając ludzi” - podsumowuje Sufin-Jacquemart.

Na Targówku, a dokładniej na terenie osiedla Zacisze, od jakiegoś czasu grasuje anonimowy „grafficiarz”, który upodobał sobie sprayowanie linku do anglojęzycznej strony internetowej, na której można zakupić m. in.: marihuanę, amfetaminę czy kokainę. Malunki można spotkać na słupach ulicznych czy elewacjach domów. Postanowiliśmy sprawdzić, jak to działa.

Adres witryny zakończony jest znakami .pw. To domena zarejestrowana w Palau, wyspiarskim mikropaństwie na Pacyfiku, które jest rajem podatkowym, a poza tym znajduje się z dala od polskiej czy europejskiej jurysdykcji. Na stronie można od razu rozpocząć zakup interesujących nas narkotyków. Płatność przyjmowana jest w dolarach amerykańskich lub kryptowalutach (bitcoinie i monero).

Twórcy przekonują, że oferowany przez nich towar został stworzony „przez najlepszych chemików”, a ceny są „konkurencyjne”. Oczywiście są to działania nielegalne, choć na pierwszy rzut oka, patrząc na stronę, wydaje się, że jest zupełnie odwrotnie. Ponadto zamieszono na niej również reklamę, w której narkotyki są dostarczane m. in. za pomocą dronów.

Problem ten jako pierwsi zauważyli mieszkańcy, którzy informowali o nim swoich sąsiadów na zamkniętych grupkach na platformie Facebook. Wiadomości te w końcu dotarły również do dzielnicowych radnych. Interpelację w tej sprawie pod koniec sierpnia zdecydował się złożyć Norbert Zieliński z KO. 

 - Będąc na grupce mieszkańców Zacisza, poprosiłem mieszkańców, aby wskazywali mi konkretne adresy, pod którymi znajdowały się reklamy tego sklepu. Okazuje się, że to osiedle jest wypełnione tymi malunkami. Graffiti z linkami pojawiają się nawet na elewacjach budynków. Na początku myślałem, że to stara sprawa, ale cały czas dostaję informacje o nowych lokalizacjach. Ktoś na bieżąco tworzy nowe reklamy — mówi mi radny.

Interpelacja, wraz z dokładnymi adresami, przy których zostało namalowane graffiti, została na początku września przekazana przez burmistrza Targówka do komendanta Straży Miejskiej oraz do Komendy Rejonowej Policji nr VI. Jak ustaliliśmy, służby cały czas zajmują się tą sprawą.

Dilerzy są coraz bardziej zuchwali

To nie pierwszy raz kiedy dilerzy decydują się na tak zuchwały ruch w reklamowaniu swojej nielegalnej działalności. Jakiś czas temu głośno zrobiło się o malunku na kładce pieszo-rowerowej, będącym loginem konta na telegramie, z którego można było zamówić niemalże dowolny narkotyk. Podobnie jest w przypadku strony internetowej reklamowanej na Zaciszu.

Podobny problem był w ubiegłym roku na ulicy Księcia Ziemowita.  I tam policjanci akurat zatrzymali nawet osobę jedną.

- Rok temu w okolicy ul. Księcia Ziemowita policjanci zatrzymali osobę, która zdaniem zgłaszających sąsiadów, miała rozprowadzać narkotyki. Niestety wykorzystywanie stron internetowych do sprzedaży tych substancji jest bardzo popularne w mieście. Mieszkańcy, zwłaszcza Targówka, regularnie widzą osoby wyrzucające lub chowające jakieś pakunki, które są chwile później odbierane przez kogoś innego. W ten sposób dilerzy dostarczają towar swoim klientom - mówi nam radny.

Niestety, niewiele można zrobić, aby przeciwdziałać temu zjawisku. Zgłoszenia na policję, nawet przez radnych, muszą mierzyć się z realiami dużej ilości wakatów w rejonowej komendzie. - Patroli jest u nas bardzo mało. Kadrowo wcale nie wygląda to lepiej — dodaje Zieliński.

Prace na Pradze – zmiany na Kijowskiej

Na ul. Kijowskiej, w rejonie Dworca Wschodniego, trwa remont toru postojowego („żeberka”). Do 24 października tor jest wyłączony z użytku. W weekend 18–19 października prace obejmą rozjazdy, co spowoduje wstrzymanie ruchu tramwajowego w tym miejscu.

Tramwaje linii 7 i 28 będą kursowały skróconymi trasami do skrzyżowania Targowej i Kijowskiej. „Siódemka” jadąca z placu Narutowicza dojedzie do tego skrzyżowania, zmieni numer na 28 i od przystanku Kijowska 04 pojedzie dalej do pętli Osiedle Górczewska. Tramwaje linii 28 natomiast przyjadą z Osiedla Górczewska, po czym przy skrzyżowaniu Targowa/Kijowska zmienią numer na 7 i pojadą jako „siódemka” w kierunku Ochoty.

W sobotę, 18 października, tramwaje linii 13 będą kursowały z pętli przy Cmentarzu Wolskim do Ratuszowej-ZOO, natomiast w niedzielę kursowanie tej linii zostanie zawieszone.

Zostanie uruchomiona autobusowa linia zastępcza Z-7, kursująca jednokierunkowo trasą:
KIJOWSKA – Kijowska – Objazdowa – Kawęczyńska – Ząbkowska – Targowa – Kijowska – KIJOWSKA.

Utrudnienia dotkną także kierowców. Do 17 października oraz w dniach 20–24 października wygrodzony będzie lewy pas jezdni ulicy Kijowskiej w kierunku Targowej – ruch zostanie poprowadzony buspasem. W weekend 18–19 października zamknięta zostanie zawrotka dla jadących od Zabranieckiej – objazd poprowadzono przez torowisko przy Brzeskiej.

Wymiana zwrotnicy w Śródmieściu

W niedzielę, 19 października, tramwajarze będą wymieniali zwrotnicę na skrzyżowaniu Alei „Solidarności” i Alei Jana Pawła II (węzeł Kino Femina). Prace rozbiórkowe rozpoczną się nocą z 16 na 17 października i mogą powodować zwiększony hałas, choć nie wpłyną na kursowanie tramwajów.

Wymiana zwrotnicy w Alei „Solidarności” spowoduje natomiast wstrzymanie ruchu tramwajów między Aleją Jana Pawła II a placem Bankowym. Nie będą kursowały linie 13 i 23. Zmienią się trasy linii 18, 20 i 26.

• Linia 18 zostanie skierowana przez Most Śląsko-Dąbrowski: z ronda Starzyńskiego ulicami Jagiellońską, Ratuszową, Targową i Aleją „Solidarności” do placu Bankowego i dalej stałą trasą.
• Linia 20 pojedzie Mostem Gdańskim: z Alei „Solidarności” w Aleję Jana Pawła II, następnie ulicami Słomińskiego, Starzyńskiego do ronda i dalej standardowo.
• Linia 26 ominie wyłączony odcinek – pojedzie z Alei „Solidarności” w Aleję Jana Pawła II, Chałubińskiego, Aleję Niepodległości, Nowowiejską, Marszałkowską i od placu Bankowego wróci w Aleję „Solidarności”.

Uruchomiona zostanie także autobusowa linia zastępcza Z23, kursująca Aleją „Solidarności” między ulicą Okopową a zajezdnią Stalowa, zastępująca zawieszone tramwaje.

Tegoroczny plan remontowy Tramwajów Warszawskich obejmuje 34 zadania na łącznej długości blisko 10 km torów. Większość z nich – w tym duże inwestycje na ulicy Marszałkowskiej i Grójeckiej – została już zakończona. Do końca roku pozostaną tylko weekendowe prace utrzymaniowe i podłączanie nowych odcinków tras.

Prace nad nowym obiektem na Ochocie, czyli halą sportowo-widowiskową na ponad 6 tys. miejsc, niedługo nabiorą rozpędu. Władze miasta, głosami radnych KO oraz części opozycji, przyjęły poprawkę w Wieloletniej Prognozie Finansowej, która przeznacza na inwestycję przy ul. Wawelskiej aż 200 mln złotych. 

Początkowo zakładano oddanie obiektu w połowie 2027 roku, po około dwóch latach budowy. Inwestycję od początku blokuje sprzeciw lokalnych radnych — również z Koalicji Obywatelskiej — oraz mieszkańców dzielnicy. Niemniej rada miasta zdecydowała się nie uwzględnić stanowiska swoich dzielnicowych kolegów.

Przypomnijmy szybko, że chodzi o budowę hali sportowo-widowiskowej przy ul. Wawelskiej 5 na 6 tys. miejsc, jednocześnie byłby to „dom” dla zawodników Legii Kosz. Tym samym hala stałaby się największą tego typu w Warszawie, prześcigając Torwar. Aktualnie warszawscy koszykarze rozgrywają swoje mecze w malutkiej hali OSiR Bemowo przy ul. Obrońców Tobruku. Nowa hala miałaby też pozwolić na organizację innych, nie tylko sportowych wydarzeń. Skra ma być także wpisana w odległą koncepcję organizacji Igrzysk Olimpijskich w Warszawie.

Władze Ochoty, spółdzielnie mieszkaniowe i lokalne organizacje społeczne sprzeciwiają się inwestycji. Argumentują, że okolica nie ma infrastruktury zdolnej obsłużyć tysiące kibiców, a przedsięwzięcie grozi degradacją Pola Mokotowskiego, hałasem i korkami.

Przyjęto nocny zakaz w Śródmieściu i Pradze-Północ

Podczas czwartkowej, XXVIII sesji rady miasta, radni zagłosowali za przyjęciem dwóch projektów uchwał przeciwko nadmiernemu spożyciu alkoholu. Chodzi o nocny zakaz sprzedaży, który miałby obowiązywać w godzinach 22-6. Ograniczenie dotyczy głównie stacji benzynowych oraz sklepów. Nie dotyczyłby on lokali gastronomicznych, które funkcjonowałyby dalej bez zmian. 

Po wielomiesięcznej batalii oraz walki politycznej, za przyjęciem dwóch projektów zagłosowały wszystkie kluby. Wcześniej Lewica-MJN oraz prezydent Rafał Trzaskowski chcieli wprowadzić zakaz na terenie całej Warszawy, na to nie zgodzili się radni Koalicji Obywatelskiej.

Przyjęte uchwały, które zostały wcześniej pozytywnie zaopiniowane przez wszystkich radnych Śródmieścia oraz Pragi-Północ, mają wejść w życie 14 dni od opublikowania w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego. Czyli najpewniej 1 listopada. Ma to być program pilotażowy, kompromis między oczekiwaniami mieszkańców i służb (policji, straży miejskiej oraz wojska) a głosami krytyków. Cała Warszawa ma zostać objęta zakazem do czerwca 2026 roku. Podobny modus operanti przyjęto w Krakowie, Poznaniu czy Wrocławiu.

Poza zakazem, radni i prezydent proponują „plan B”

Poza wprowadzeniem zakazu, który we wrześniu wywołał spory kryzys w kręgach stołecznej Platformy Obywatelskiej, zaproponowano także dodatkowy program. Chodzi o inicjatywę, nazywaną dumnie „Warszawskim Programem Bezpiecznej Nocy”. 

Pracujemy nad „Warszawskim Programem Bezpiecznej Nocy”, który pomoże nam poradzić sobie z tym problemem w sposób całościowy. Stąd konieczna jest współpraca pomiędzy miastem a policją. Już reagujemy i zaczęliśmy bardzo precyzyjne mapowanie tych miejsc, w których występują problemy - chodzi o to, żeby nie przenieść ich w inne miejsca. Po drugie - wzmocnimy egzekucję prawa: od obostrzeń, do bezwzględnego cofania zezwolenia w przypadku rażących lub powtarzających się naruszeń porządku publicznego - komentuje prezydent Trzaskowski.

Miasto już realizuje program „Odpowiedzialny sprzedawca”, czyli cykl profesjonalnych, finansowanych przez stołeczny samorząd szkoleń dla sprzedawców m. in. na temat jak radzić sobie z agresywnym klientem, asertywnie odmawiać sprzedaży alkoholu osobom nietrzeźwym czy nieletnim.

Całość programu bezpiecznej nocy podzielono na sześć punktów:

1. mapowanie miejsc uciążliwych — identyfikowanie punktów sprzedaży generujących powtarzalne z udziałem dzielnic, straży miejskiej i mieszkańców;
2. stworzenie procedury wprowadzania kolejnych środków administracyjnych — od obowiązku prowadzenia monitoringu, przez dodatkowe wymogi porządkowe, aż po cofnięcie zezwolenia w przypadku rażących naruszeń;
3. wzmocnienie egzekucji prawa — zwiększenie liczby patroli straży miejskiej i policji w godzinach nocnych w rejonach szczególnie obciążonych;
4. program „odpowiedzialny sprzedawca”;
5. pilotażowe ograniczenia na Pradze-Północ i w Śródmieściu — wprowadzenie ograniczeń nocnej sprzedaży wyłącznie na obszarach, gdzie istnieje największa koncentracja trwałych i udokumentowanych problemów, z obowiązkową ewaluacją po 12 miesiącach;
6. dodatkowe kampanie edukacyjne i wsparcie rodzin — skierowane do młodzieży i dorosłych, uzupełnione o zwiększoną dostępność terapii i krótkich interwencji w ramach opieki zdrowotnej. 

Co z „turystyką alkoholową” do innych dzielnic?

Wprowadzenie pilotażu w jedynie dwóch dzielnicach stwarza zagrożenie spotęgowania zjawiska „turystyki alkoholowej”, której obawiają się m. in. mieszkańcy Woli, Kamionka czy Targówka. Dotyczyć to może zwłaszcza ulic biegnących na granicy dwóch dzielnic. Obawia się o to m. in. radny Jan Mencwel, z Lewicy-Miasto-Jest-Nasze.

- Nie mam wątpliwości, że efekty uchwał będą pozytywne dla bezpieczeństwa,  jednak ucierpią na tym mieszkańcy dzielnic ościennych. W moim przekonaniu przede wszystkim Pragi-Południe i Woli. Dlatego że, granica między dzielnicami jest najbardziej płynna i obawiam się, to wygeneruje po prostu problemy. Dlatego apelujemy, aby radni jak najszybciej przyjęli rozwiązania na terenie całego miasta - powiedział podczas sesji.

Jednak zdaniem radnych zjawisko, choć na pewno zaistnieje, szybko straci na sile. Wygrać ma ludzkie lenistwo. 

- Alkoholizm Pragi-Północ ogniskuje wokół kilku sklepów, położonych w centralnej części dzielnicy. Mowa o ul. Inżynierskiej, Wileńskiej, Brzeskiej, Targowej. Ograniczenie nocnej sprzedaży rzeczywiście pomoże dzielnicy. Nie sądzę, aby ktoś z Inżynierskiej wsiadał w tramwaj czy zamawiał Ubera aby pojechać na Cmentarz Bródnowski, by tam kupić piwo lub wódkę. Z doświadczenia wiem, że „alkoholowe pielgrzymki” z czasem słabną i zanikają. Dużo częstszym rozwiązaniem jest kupowanie alkoholu na zapas i spożywanie go w domu - uważa Krzysztof Michalski, praski radny z Porozumienia dla Pragi.

Wbrew pozorom, nocny zakaz sprzedaży alkoholu możne zadziałać pozytywnie na ruch w restauracjach i pubach. Radni uważają, że zwłaszcza w Śródmieściu, tzw. prohibicja pomoże „ucywilizować” spożywanie alkoholu. 

Do tej pory wykonawca zdążył już rozebrać stare budynki, przyłącza mediów oraz wyciął drzewa i krzewy, które kolidowały z inwestycją. W ramach robót ziemnych zostały wykonane wykopy pod fundamenty wraz z konstrukcją zabezpieczającą ściany wykopów. Ponadto powstały także konstrukcje żelbetonowe fundamentów, ścian i stropów kondygnacji podziemnej oraz parteru.

„Obecnie prace obejmują szalowanie konstrukcji stropu nad parterem wraz z wykonaniem zbrojenia i betonowaniem stropu. Wykonywane są również docieplenia ścian kondygnacji piwnic” - informuje Edyta Adamus z biura prasowego Komendy Stołecznej Policji.

Dalsze prace będą dotyczyły przebudowę starego oraz budowę dodatkowego zjazdu z drogi do komisariatu. Chodniki i jezdnia mają być utwardzone.

Dodatkowo przed budynkiem powstanie aż 17 miejsc postojowych, z czego dwa będą przeznaczone dla osób niepełnosprawnych.

Realizacja całej inwestycji będzie kosztowała prawie 25,5 miliona złotych. Ma zostać ukończona do grudnia 2026 roku.

Po prawie dwóch miesiącach od otwarcia ofert przetargowych Zarząd Dróg Miejskich w końcu podpisał wczoraj umowę na przebudowę budowę drogi dla rowerów, w al. Jana Pawła II. Do konkursu zgłoszono aż pięć ofert, a cztery z nich mieściły się w zakładanym przez ZDM budżecie. Ostatecznie umowę podpisano z konsorcjum dwóch firm: Balzoli oraz Lantani, która opiewa na kwotę w wysokości nieco ponad 10,1 mln zł.

Inwestycja w al. Jana Pawła II jest jedną z kilku, na które Warszawa zdobyła w ostatnim czasie dofinansowanie z Unii Europejskiej. Jej kluczowym elementem jest budowa nowej drogi dla rowerów o szerokości 2,5 metra. Blisko kilometrowa trasa powstanie po wschodniej stronie alei, łącząc rondo ONZ z aleją „Solidarności”.

W granicach pasa drogowego al. Jana Pawła II przebudowana zostanie także ul. Twarda. Dostosowana zostanie do ruchu jednokierunkowego, który będzie się odbywał w kierunku zachód-wschód. Na skrzyżowaniu obu ulic pojawi się wyniesione przejście i przejazd rowerowy. Nowa droga dla rowerów i chodniki zyskają również doświetlenie.

Wykonawca zgodnie z treścią umowy ma osiem miesięcy na finalizację prac. To oznacza, że w połowie czerwca 2026 roku rowerzyści powinni już móc korzystać z nowej infrastruktury. 

Trzy parki kieszonkowe i jeszcze więcej zieleni

W przestrzeni alei powstaną trzy parki kieszonkowe. Wyposażone będą w nowoczesne ławki i metalowe siedziska. Całość dopełni zieleń ozdobna. Będą kwiaty, niskie krzewy, byliny oraz trawy. Pojawią się m. in.: róże, hortensje, tulipany, geranium, liliowiec.

Nawierzchnia z wielkoformatowych, białych płyt (100×50 cm) połączonych z wąskimi płytami w kolorze antracytu (80×10 cm), będzie łączyła się z zielenią bez tradycyjnych obrzeży. Dwa parki kieszonkowe powstaną między ul. Grzybowską a Parkiem Mirowskim. Trzeci zlokalizowany będzie między ul. Grzybowską a Twardą.

Posadzonych zostanie dokładnie 99 drzew. Mają być nie tylko uzupełnieniem szpalerów istniejących, ale również stworzyć zupełnie nowe szpalery wzdłuż ciągów pieszych. Aleję Jana Pawła II będą ozdabiać m. in.: platany, klony, jarzęby, wiśnie ptasie i piłkowane.

Trasa rowerowa częścią większego planu

Łącznie w centralnym obszarze Warszawy w toku lub na zaawansowanym etapie przygotowań są inwestycje z zakresu zrównoważonej mobilności na ponad 100 mln zł. Powstają drogi rowerowe w al. „Solidarności” (wraz z fragmentem ul. Leszno), a także na ulicach Andersa i Marszałkowskiej. Rozpoczęła się także przebudowa ul. Grzybowskiej, w ramach której powstanie droga dla rowerów.

„Inwestycje pozwalają podnieść jakość przestrzeni publicznej dla wszystkich jej użytkowników – m. in. za sprawą poprawiania estetyki – poprzez zazielenianie oraz zastosowanie estetycznych, wysokiej jakości nawierzchni i mebli miejskich. Więcej drzew to także mniejszy hałas docierający do okien mieszkańców, czystsze powietrze, niższa temperatura otoczenia i lepsza retencja wody opadowej” — przekonują miejscy urzędnicy.

Inwestycje nie są finansowane wyłącznie z budżetu miasta, ale i ze środków przekazywanych przez Unię Europejską. 

Przy ul. Brackiej 25 na Placu Pięciu Rogów dumnie wznosi się ogromny budynek. To znany wszystkim warszawiakom modernistyczny gmach Domu Towarowego Braci Jabłkowskich. Wybudowany został w 1914 roku, a jego projektantami byli Karol Jankowski oraz Franciszek Lilpop, którzy czerpali garściami z francuskich i niemieckich domów towarowych. Do 1939 roku był jedynym tego typu domem handlowym w Warszawie oraz nosił miano największego w Polsce. Mimo zawieruchy wojennej i PRL-owskiej przebudowie stolicy budynek zachował się w oryginalnej formie.

W 1950 roku dom upaństwowiono. Z kolei firma Bracia Jabłowscy, którą reaktywowano w czerwcu 1996 roku, odzyskała budynek dopiero w 2014 roku. Od tego czasu gmach jest poddawany licznym remontom. Spółkę w tych pracach od lat wspierają dotacje z warszawskiego budżetu.

Dla przykładu w 2017 roku udało się wyremontować elewację frontową. Usunięto wtedy wtórne powłoki malarskie, a elementy sztukatorskie poddano konserwacji i ponownemu malowaniu. W trakcie prac odkryto fragmenty oryginalnej czerwonej polichromii z początku XX wieku. Ze względu na jej szczątkowy stan zdecydowano o zachowaniu jej w formie „świadka historii”.

W latach późniejszych przeprowadzono także renowację części okien, konserwację witraża i świetlika zlokalizowanych w atrium, czyli centralnej części budynku, stanowiącej najbardziej reprezentacyjną przestrzeń łączącą wszystkie handlowe kondygnacje. Wnętrze to ma aż cztery piętra.

Zakończono kolejny etap prac

We wtorek 14 października stołeczny konserwator, Michał Krasucki ogłosił zakończenie kolejnego etapu prac. Tym razem chodziło o remont wystroju atrium, a dokładniej o filary, balustrady oraz sztukaterię zdobiące balustrady galerii i schodów.

„Te ostanie są bardzo bogate w formie — składają się na nie płyciny z wypełnieniem w formie kanelowania, a pod płycinami ciągnie się fryz z dekoracyjnymi motywem ślimaka, liści akantu i kiści winogron” — przekazuje stołeczny konserwator.

Koszt całości prac w atrium można oszacować na ok. pół miliona złotych. Choć dokładne sumy nie są znane, wiadomo, że Warszawa wsparła te prace sumą 221 tys. złotych, co stanowiło niemal 50 proc. całości kosztów.

Jest to jednak jedna z wielu dotacji, jakie na przestrzeni niemalże dekady Warszawa przekazała na rzecz odrestaurowania zabytku. Wcześniej przekazano m. in. 290 tys. zł na wspomniany remont elewacji frontowej.

Obecny remont balustrad i sztukateria, choć robi wrażenie, jest jedynie kroplą w morzu potrzeb ogromnego gmachu. 

- Budynek jest stary, zabytkowy. Od lat konsekwentnie prowadzimy prace renowacyjne. Będziemy je prowadzić także w następnych latach — komentuje spółka.

Niestety nadal nie wiadomo kiedy renowacja obiektu zostanie w pełni zakończona.