Redakcja
Centrum Warszawy może w przyszłości przejść ogromną metamorfozę. PKP ponownie rozważa zabudowę terenów nad linią średnicową, pomiędzy Dworcem Centralnym a ulicą Towarową. Wstępna koncepcja przewiduje dwa wieżowce o wysokości 160 i 120 metrów, budynki mieszkalne, biura, hotel oraz tereny zielone. Projekt jest jednak na wczesnym etapie przygotowań, a jego realizacja będzie uzależniona od przebudowy infrastruktury kolejowej i zmian prawnych.
Od wielu lat teren wzdłuż Alej Jerozolimskich, pomiędzy Dworcem Centralnym a ulicą Towarową, pozostaje w dużej części niezagospodarowany. Przestrzeń nad torami kolejowymi w samym sercu stolicy od dawna przyciąga uwagę urbanistów i inwestorów. Teraz powraca koncepcja jej zabudowy, która mogłaby całkowicie zmienić wygląd tej części Śródmieścia.
Za przygotowanie nowego projektu odpowiada pracownia architektoniczna BBGK, działająca na zlecenie Xcity Investment, spółki należącej do Grupy PKP SA. Założenia przedsięwzięcia są konsultowane z PKP Polskimi Liniami Kolejowymi, które przygotowują modernizację warszawskiego węzła kolejowego.
Dwa wieżowce i nowa pierzeja Alej Jerozolimskich
Projekt zakłada stworzenie zwartej zabudowy na odcinku pomiędzy Dworcem Centralnym a ulicą Towarową. Nowe budynki miałyby uporządkować przestrzeń i nadać Alejom Jerozolimskim bardziej wielkomiejski charakter.
Najbardziej charakterystycznymi elementami kompleksu byłyby dwa wysokościowce. Pierwszy, planowany w sąsiedztwie Dworca Centralnego, miałby osiągnąć 160 metrów wysokości i pełnić funkcję biurową. Drugi, zlokalizowany bliżej ulicy Towarowej, liczyłby około 120 metrów.
Pomiędzy nimi przewidziano kolejne budynki biurowe, dwa obiekty mieszkalne oraz hotel.
Założenia koncepcji przedstawił podczas październikowego Property Forum 2026 architekt Jan Belina-Brzozowski z pracowni BBGK.
Projekt nie ogranicza się wyłącznie do nowej zabudowy. Od strony ulicy Chmielnej zaplanowano pas terenów zielonych, składający się ze skwerów i niewielkich parków. Miałby on tworzyć przestrzeń wypoczynkową w sąsiedztwie planowanych budynków.
Wielopoziomowa infrastruktura pod nowymi budynkami
Największym wyzwaniem będzie połączenie nowej zabudowy z rozbudowanym układem transportowym znajdującym się pod powierzchnią ziemi.
Obecnie pod Alejami Jerozolimskimi przebiega tunel warszawskiej linii średnicowej. W przyszłości w tym rejonie mogą pojawić się kolejne elementy infrastruktury kolejowej i metra.
Rozważany układ zakłada wykorzystanie kilku poziomów podziemnych. Oprócz istniejącej linii średnicowej przewidziano przestrzeń dla planowanego tunelu kolei dużych prędkości oraz infrastruktury związanej z czwartą linią metra M4 i przyszłą koleją metropolitalną, łączącą północne i południowe obszary Warszawy.
Tak skomplikowane rozwiązania wymagają odpowiedniego przygotowania konstrukcyjnego. Nowe budynki musiałyby powstać w sposób zapewniający bezpieczeństwo i niezakłócone funkcjonowanie transportu kolejowego.
Dlatego projekt zabudowy jest już na etapie koncepcyjnym uzgadniany z PKP PLK.
Inwestycja dopiero po przebudowie linii średnicowej
Choć przedstawiona wizja może znacząco odmienić centrum Warszawy, jej realizacja pozostaje odległa.
PKP SA wskazuje, że rozpoczęcie budowy nowych obiektów będzie możliwe dopiero po zakończeniu przebudowy linii średnicowej. Przygotowywana dokumentacja kolejowa ma uwzględniać możliwość zagospodarowania terenów nad torami.
Istotną przeszkodą pozostają również kwestie prawne i planistyczne.
Jednym z warunków realizacji przedsięwzięcia jest wprowadzenie odpowiednich regulacji dotyczących tzw. prawa warstwowego. Rozwiązanie to pozwoliłoby na odrębne gospodarowanie przestrzenią znajdującą się na różnych poziomach, np. nad infrastrukturą kolejową i pod nią.
Znaczenie będzie miało także przyjęcie planu ogólnego Warszawy.
Według założeń PKP SA inwestycja miałaby mieć charakter komercyjny, a jej finansowanie opierałoby się na współpracy z zewnętrznymi partnerami oraz wykorzystaniu kapitału prywatnego i bankowego.
PKP PLK podkreślają, że na obecnym etapie nie ustalono jeszcze sposobu koordynacji przyszłej zabudowy z modernizacją infrastruktury kolejowej ani szczegółowego harmonogramu realizacji.
Pomysł, który powraca od kilkudziesięciu lat
Zabudowa terenów nad warszawską linią średnicową nie jest nową ideą. Pierwsze próby zagospodarowania tej przestrzeni podejmowano już wiele lat temu.
Jednym z nielicznych zrealizowanych obiektów jest budynek przy skrzyżowaniu ulicy Żelaznej i Alej Jerozolimskich, w którym w latach 90. działał sklep Ikea. Obecnie nieruchomość należy do PKP SA, a swoje biura ma tam m.in. spółka WARS.
W kolejnych latach powstawały następne koncepcje. Rozważano m.in. zabudowę terenów Warszawy Głównej oraz utworzenie nowej pierzei wzdłuż Alej Jerozolimskich. Żaden z tych projektów nie doczekał się jednak kompleksowej realizacji.
Głównymi przeszkodami pozostawały konieczność modernizacji linii średnicowej, problemy z koordynacją działań poszczególnych spółek kolejowych oraz brak odpowiednich rozwiązań prawnych.
Kiedy zmieni się centrum Warszawy?
Nowa koncepcja wpisuje się w znacznie szersze plany przebudowy Warszawskiego Węzła Kolejowego. PKP PLK zakładają realizację części prac infrastrukturalnych do 2035 roku.
Nie oznacza to jednak, że do tego czasu powstaną planowane wieżowce, mieszkania i hotel. Przedsięwzięcie wymaga jeszcze przygotowania dokumentacji, uzgodnień technicznych, rozstrzygnięć planistycznych oraz zapewnienia finansowania.
Ze względu na skalę inwestycji cały proces może potrwać nawet kilkanaście lat.
Jeśli projekt zostanie zrealizowany, jeden z najbardziej charakterystycznych niezabudowanych fragmentów centrum Warszawy zyska zupełnie nowy wygląd. Nad torami kolejowymi mogłaby powstać wielofunkcyjna dzielnica, łącząca mieszkania, biura, hotel i przestrzenie publiczne.
Napisz komentarz
Komentarze